Stadsplanning

!!!IMG_2971Afgelopen zondagmiddag was ik bij een protestactie tegen de bouw van een nieuwe moskee in het Moskouse district Tekstiltsjiki. Een groenstrook aan de rand van een nieuwe middenklassewijk,  gebouwd  door het bedrijf van de vrouw van ex-burgemeester Loezjkov, is daar uitverkoren als locatie voor het islamitische gebedshuis. Maar omdat in die nieuwe wijk vooral  mensen met kleine kinderen wonen en er toch al amper speelruimte is, heeft dat tot begrijpelijke verontwaardiging geleid. Die woede uitte zich in het planten door een groep actievoerders van jonge bomen op de groenstrook, een landje van zo’n vijftig bij honderdvijftig meter.

Moskou telt anderhalf miljoen moslims, van wie er honderdduizend ter moskee gaan. Maar er zijn voor hen slechts vier gebedshuizen beschikbaar. Loezjkov had daarom in juni het lege stuk land in Tekstiltsjiki ter beschikking gesteld, ongetwijfeld op verzoek van een rijke islamitische zakenman. Waarschijnlijk had Loezjkov daarbij ook andere belangen op het oog dan een verbetering van de planologie, want de straten rond het terrein zijn smal en staan op werkdagen vol files van buurtbewoners die op weg zijn naar hun werk of huis.

Een moskee op dat terrein zou op islamitische feestdagen alleen maar tot nog grotere verkeersopstoppingen leiden, zeiden de buurtbewoners terecht. Terwijl er genoeg andere plekken in Tekstiltsjiki zijn aan te wijzen waar dat niet zo is. Maar Rusland is nu eenmaal anders dan het tot in de puntjes geregelde Nederland.

,, Zo’n twee à drie jaar geleden is het besluit genomen dat in onze wijk een moskee zou komen”, zei buurtbewoner Sergej Ostritsjenko, die samen met zo’n zestig andere actievoerders is komen opdagen en klaar staat met de schep. ,,Terwijl er geen toestemming werd gegeven voor de bouw van een orthodoxe kerk. En het enige dat wij willen is dat hier een park komt.”

Een andere buurtbewoonster, Ljoedmila, beklaagde zich er  over dat er geen Russisch Orthodoxe kerk in de wijk mocht worden gebouwd. ,,Terwijl er hier juist zoveel gelovigen zijn”, zei ze. ,,En ook hebben ze beloofd dat  hier een polikliniek zou komen, maar die staat er na al die jaren nog altijd niet. En dan bouwen ze wel een moskee, terwijl hier amper moslims in de buurt wonen.”

!!IMG_2922De leider van de actievoerders, Michail Boetrinov van organisatie Moj Dvor, nam vervolgens het woord en riep: ,,Willen jullie een park? Ja? Dan gaan we nu onze bomen planten.”

Jongemannen met scheppen en jonge boompjes gingen nu aan de slag, gadegeslagen door een bataljon politiemannen, die niet zo goed wisten wat ze moesten doen. Hun kapitein stapte na wat heen en weer bellen met zijn bazen op Boetrinov af en zei hem dat er allerlei leidingen in de grond liepen en dat als hij die met het planten van de bomen kapot zou maken, hij gearresteerd zou worden. Er ontspon zich nu een hevige discussie tussen buurtbewoners en politie, waarbij de politieagenten zich vriendelijk, begripvol en beheerst gedroegen.

!!!IMG_2884

,,Het racisme wordt door zo’n besluit om een moskee te bouwen gestimuleerd”, zei een van de buurtbewoners, die haar zoontje aan het uitlaten was. ,,Ik ben nu een half uur kwijt als ik met Radion naar een park wil.”

Inderdaad hebben racistische en nationalistische organisaties hun steun al toegezegd.

!IMG_3000

Maar waarschijnlijk krijgen de bewoners hun zin, omdat ze zelf in actie zijn gekomen. Zo heeft in mei 2009 de prefect van  het Zuidoostelijke district  zijn aanvankelijke  steun voor het moskeeproject al ingetrokken. In een brief aan Loezjkov meldde hij toen dat de bouw van een moskee op het landje in strijd was met een wet van 2004. Na een gesprek met ambtenaren op het stadhuis gaf hij echter toe dat hij de bouwplannen ‘rationeel’ vond. Maar afgelopen woensdag zei hij weer dat de omwonenden hun instemming zouden moeten geven voor er gebouwd kan worden. En nu Loezjkov is afgezet kan de moskee helemaal vergeten worden. Hopelijk springt de steeds machtiger wordende Russisch Orthodoxe kerk niet in het machtsvacuüm en kan het landje inderdaad een park worden.