Jakarta toont zich mild over Wilders

Dat Wilders boos is op de Indonesische ambassadeur, beroert Jakarta niet zo. „Wij denken niet dat hij het huidige Nederland vertegenwoordigt.”

Van onrust over de relatie met Nederland is in Jakarta weinig te merken. „Is dat nieuwe kabinet er nu al?”, vraagt Dewa Made Juniarta Sastrawan, directeur West-Europa van het Indonesische ministerie van Buitenlandse Zaken. Hij is het niet eens met de Indonesische ambassadeur in Den Haag, dat de relatie met Nederland wordt verstoord door de aanwezigheid van Geert Wilders. „Misschien is dat de persoonlijke visie van de ambassadeur”, zegt hij. „We weten nog niet hoe de relatie wordt, maar we hebben er vertrouwen in dat die even goed blijft als nu. Dat is de visie van de Indonesische regering.”

Sastrawan wil geen commentaar geven op het relletje dat rond ambassadeur Junus Habibie is ontstaan in Nederland. Maar hij is er niet al te druk mee en zijn afdeling heeft nog niet met de ambassadeur gesproken, zegt hij.

De voorbereidingen voor het staatsbezoek van president Susilo Bambang Yudhoyono aan Nederland zijn in volle gang, zegt zijn woordvoerder Teuku Faizasyah. „We zijn hier al vier jaar mee bezig.” Net als Sastrawan benadrukt hij dat de president is uitgenodigd door koningin Beatrix en dat het weinig uitmaakt welke regering er zit. „Wilders vertegenwoordigt een zeer sterke visie op de islam, en dat helpt niet bij de manier waarop wij Nederland zien. In het land wonen zoveel verschillende culturen, wij vragen ons af of hij het huidige Nederland vertegenwoordigt. Wij denken van niet.”

De voorman van de Partij voor de Vrijheid (PVV) geniet in Indonesië enige bekendheid, sinds hij in 2008 zijn anti-islamfilm Fitna uitbracht. De president riep het land toen op kalm te blijven, verbood het tonen van de film en ontzegde Wilders de toegang tot Indonesië. Toenmalig ambassadeur Nikolaos van Dam onderhield nauw contact met moslimleiders, met de boodschap dat Wilders niet de mening van de Nederlandse regering of het Nederlandse volk vertegenwoordigt. Het werkte.

Nog steeds zien veel Indonesiërs Wilders als een geïsoleerd fenomeen. „Voor ons zijn het gewoon de uitlatingen van iemand”, zei Sastrawan in een eerder gesprek. „We zien zijn daden niet als die van heel Nederland.” Inmiddels is Fitna op internet zonder problemen te zien.

Nog altijd druppelt af en toe een Wilders-bericht de Indonesische pers in. Over de hoofddoekbelasting, of over het proces tegen hem wegens haatzaaien. Onlangs verscheen in de Engelstalige Jakarta Globe een artikel over de Europese angst voor buitenlanders, waarin de formatiebesprekingen met de PVV ook werden aangehaald. Verder is de nieuwe Nederlandse regering een non-issue.

Ook Masdar Farid Mas’udi was zich niet bewust van de ontwikkelingen in de Nederlandse formatie. Hij zit in de hoogste raad van moslimorganisatie Nahdlatul Ulama: met zo’n 40 miljoen leden de grootste van het land. Hij ziet geen enkel probleem voor de relatie tussen de landen of het staatsbezoek, zelfs al had Wilders in de nieuw te vormen regering gezeten. „Als er al protesten komen, zullen die niet significant zijn en het bezoek aan Nederland niet in de weg zitten.”

Voor een moslimleider is Mas’udi verrassend mild over Wilders, die hij zegt te begrijpen. „Ik heb ook negatieve gevoelens bij een deel van mijn moslimbroeders, wanneer ze zo extremistisch en radicaal zijn. Zij bedreigen niet alleen leden van andere geloven, maar ook gematigde moslims.”

Hij hoopt dat Yudhoyono het bezoek aangrijpt om Nederland te laten zien dat er niet slechts één type moslim is. „Ik hoop dat Wilders niet langer zal generaliseren in zijn denkbeelden over de islam, dat deze slecht en extremistisch is. Niet alle moslims zijn zo.”