Van Gelder wil zijn waardigheid als sportman terug

Het heeft erom gespannen of Yuri van Gelder de WK turnen zou halen. Met enig medisch risico is dat gelukt, al zullen de laatste weken van voorbereiding in het teken van revalidatie staan.

Als Yuri van Gelder over ‘dat spul’ spreekt, bedoelt hij cocaïne. De drug waaraan Nederlands bekendste turner enige jaren verslaafd is geweest lijkt hij voorgoed uit zijn vocabulaire te hebben verdrongen. Om niet in zijn oude fout te vervallen? Of om niet te worden herinnerd aan de zwartste periode uit zijn leven?

Beide zaken spelen ongetwijfeld mee. Maar Van Gelder zal vooral willen voorkomen dat cocaïne steeds terugkeert als gespreksonderwerp. Niet dat de turner die smet verdoezelt, maar omdat hij vooruit wil kijken. Vooral naar de wereldkampioenschappen, die volgende maand in Rotterdam worden gehouden en waarvoor Van Gelder zich op de valreep heeft weten te plaatsen. Een nieuwe horizon gloort.

Voor de buitenwereld lijkt het vanzelfsprekend dat Van Gelder in de WK-ploeg is opgenomen. De heersende gedachte is dat hij de laatste twijfels over zijn niveau, na een jaar schorsing, anderhalve week geleden heeft weggenomen door de wereldbekerwedstrijd in Gent te winnen.

Maar de opluchting bij Van Gelder was groter dan hij gisteren op het nationale turncentrum in Beekbergen tijdens de bekendmaking van de WK-ploegen wilde toegeven. De turner heeft ’m flink geknepen, omdat zijn sleutelbeen dusdanig was gekwetst dat deelname in Gent eigenlijk onverantwoord was.

Maar het was Van Gelders laatste kans om zich voor de WK te plaatsen. Hij nam bewust een risico. En dat pakte goed uit, al zullen de laatste vier voorbereidingsweken nu wel in het teken van revalidatie van zijn schouder staan. De medische planning is er op gericht dat Van Gelder volledig fit is op maandag 25 oktober, zijn eerste wedstrijddag in Rotterdam.

Het idee dat Van Gelder de WK zou moeten missen, stimuleerde in Gent zijn onverzettelijkheid. Het vooruitzicht niet te kunnen aantreden in eigen land was een doemscenario waar hij zich niet mee wilde verzoenen. Van Gelder stelt het zich zo mooi voor: schitteren in Rotterdam met de wereldtitel op ringen, om daarmee een dikke streep onder zijn drugsverleden te zetten. Van Gelder wil zijn waardigheid als sportman terug. In België vertrouwde de turner bovendien op zijn mentale kracht. Terecht, want hij herwon zichzelf.

Nee, nee, de WK grijpt de turner niet aan om af te rekenen met zijn verleden. „Daarmee heb ik al afgerekend”, zegt Van Gelder doelend op zijn afzwering van cocaïne. Hij zegt altijd te hebben geweten dat een terugkeer op zijn oude niveau mogelijk is. Het was een bittere strijd, tegen de verslaving en tegen de leegheid van trainingen zonder vooruitzicht op wedstrijden. Maar Van Gelder is trots op zijn wilskracht en zijn doorzettingsvermogen. En fier dat hij de strijd heeft gewonnen zonder hulp van sportpsychologen. „Die heb ik niet nodig”, bromt hij. „Ik vertrouw op mezelf en op familie en vrienden.”

Dat Van Gelder een sportieve terugval heeft voorkomen, dankt hij mede aan Boris Orlov, de van oorsprong Russische trainer die de turner een half jaar op eigen kosten inhuurde. Het was een uitkomst, omdat het hem gedurende zijn schorsing was verboden gebruik te maken van bondstrainers en hun faciliteiten.

Van Gelder was te eergevoelig om bij zijn rentree een pleefiguur te slaan. Ergens achteraf, in een sportzaal in Rosmalen, die hem beschikbaar was gesteld door de gemeente ’s-Hertogenbosch, plengde hij bloed, zweet en tranen. Maar het kwam goed. Van Gelder beëindigde zijn straf in puike vorm en de weg naar de WK in Rotterdam leek geplaveid. Tot zijn sleutelbeen werd ontzet als gevolg van een val op zijn schouder. Maar nu Van Gelder verzekerd is van deelname aan de WK en er genoeg tijd resteert voor herstel van zijn blessure heeft hij vertrouwen in een goede afloop.

Van Gelder is klaar voor zijn herexamen in Rotterdam. Hij heeft een ringenoefening van de hoogste moeilijkheidsgraad samengesteld. Dat moet ook, wil hij de concurrentie uit vooral China voorblijven. Het komt nu alleen nog aan op de uitvoering. Kan hij bij moeilijke elementen twee seconden blijven stilhangen en – vooral belangrijk – is zijn afsprong goed? Als Van Gelder daarin slaagt, wordt zijn reputatie hersteld. En dat lijkt hem op voorhand een geruststellende gedachte.