Het probleem van de bokjes

Tussen al het hysterische gekook op de televisie is een programma als De wilde keuken van Wouter Klootwijk een verademing. De aflevering van deze week meende ik al eens gezien te hebben, maar ik heb er toch weer met belangstelling naar gekeken. Over iets waar ik zelf ook meer dan eens over geschreven heb: dat kaas en zuivel in het geheel niet vegetarisch zijn. Ook al wordt er iets verkocht dat ‘vegetarische kaas’ heet. Dat is kaas met vegetarisch stremsel in plaats van het gebruikelijke stremsel (de melk moet stremmen wil je er kaas van kunnen maken) dat afkomstig is uit de maag van een kalf, en dus niet erg vegetarisch.

Maar het punt zit hem helemaal niet in dat stremsel. Het punt is dat als wij kaas en melk en room en yoghurt willen eten, allemaal producten die van melk gemaakt worden, koeien geregeld moeten kalveren. Anders geven ze geen melk, zo werkt de natuur nu eenmaal. En al die kalveren hebben we helemaal niet nodig, zeker niet al die stierkalveren. Dus die gaan naar de mesterij en vervolgens naar de slacht.

Klootwijk had het meer in het bijzonder over geitenkaas en kwam toen als vanzelf op de bokjes waarvoor uiteraard hetzelfde geldt als voor de stierkalveren. Het is met geitenkaas bijna nog interessanter omdat rond geitenkaas en -yoghurt en -melk helemaal een vegetarisch aura hangt – veel vegetariërs eten liever geitenkaas dan koeienkaas. Ik weet eigenlijk niet waarom. Geitenkaas is wat minder vet, maar het is mij niet bekend dat vegetariërs meer op vet letten. Misschien letten ze overal meer op.

Behalve dan toch op die bokjes. Het is iets anders om ergens van te weten dan om het te zien. Ik weet heel goed dat er bokjes geslacht worden voor de kaas, ik koop zelf geregeld geitenlamsvlees bij de geitenkaasboer op de markt. Heerlijk vlees. Maar als je dan die dartele jonge bokjes ziet die van een bedrijf worden opgehaald en een vrachtauto in gaan…. hm. En erger nog: ze gaan die vrachtauto in naar een verzamelpunt. Daar krijgen ze een slachtnummer in hun oor. Dan worden ze met veel meer soortgenoten in een grotere vrachtauto geladen en naar Spanje gereden om geslacht te worden. In Zuid-Europa eten ze meer geitenlam dan hier. De bokjes zouden ook ná de slacht getransporteerd kunnen worden, maar het slachten en keuren is hier zo duur dat het goedkoper is om levende lammeren te vervoeren.

Eten zonder boter, room, kaas, melk, yoghurt wordt wel erg schraal. Maar ook daar zuinig mee zijn – je kon nog wel eens gek worden van je eigen braafheid – heeft wel zin. Ook voor het milieu.

Hè bah, nu weer even over eten.

Gisteren was ik leuk bezig met vegetarische meze, kleine schoteltjes vooraf. Die zijn heel vaak vegetarisch – als je tenminste iets met feta nog vegetarisch wilt noemen. Maar een peterseliesalade is zéker vegetarisch. En we mogen best af en toe een stukje vlees. Alleen geen vrachtwagens vol bokjes tegelijk.

Ontpit de olijven. Hak de ui echt fijn. Hak ook de knoflook heel fijn. De peterselie moet juist een beetje grof blijven.

Meng de peterselie met de olijven, de ui en de knoflook. Maak een dressing van het citroensap en de olie en wat peper en zout en hussel die door de peterseliesalade. Eet er de worteldip en de fetapuree van gisteren bij, met platbrood.