Eurocrisis? Lonen omhoog

De crisis is nog nauwelijks over of de vakbonden schroeven de looneisen op. De FNV wil er minimaal 2 procent bij, het CNV minimaal 1,5 procent. Net boven of op het niveau van de inflatie dus. Kortom, liefst ietsje meer koopkracht voor de werknemer.

Veel bravoure in een periode dat het herstel nog steeds wankel lijkt. Ondanks de verzekering van demissionair minister van Financiën Jan-Kees de Jager dat de Nederlandse economie niet te maken zal krijgen met een dubbele dip, zijn de voorspellingen die het Centraal Planbureau gisteren in de Macro Economische Verkenningen voor 2011 neerlegde niet echt om vrolijk van te worden. Met 1,5 procent is de groei voor Nederlandse begrippen ongekend laag.

De groei wordt vooral gedreven door de export. Maar hogere lonen tasten de concurrentiepositie van Nederlandse producten aan en kunnen dus negatief uitpakken voor de export. En dus voor de economische groei.

Dat is werkgeverslogica. En die van het demissionaire kabinet en het rechtse kabinet in wording. Die gaan ook nog eens niet alleen het aantal ambtenaren flink verminderen, maar ook de ambtenarensalarissen. Als de bonden in bedrijven meer loon eisen, worden de verschillen dus groter.

De bonden kunnen beter een Keynesiaans verhaal houden. Volgens de CPB-berekeningen stijgt de consumptie in 2011 wel weer iets, maar haalt ze nog lang niet het niveau van voor de crisis. Kortom, een loonstijging kan de binnenlandse vraag een hoognodige duw geven.

Bovendien kunnen ze zeggen goed geluisterd te hebben naar de Keynesianen in het debat hoe Europa uit zijn schuldencrisis moet komen. Die zeggen dat je de Grieken, Portugezen, Spanjaarden en Ieren wel kunt dwingen om fors te bezuinigen en om hun lonen en prijzen te verlagen, maar dat vergroting van hun concurrentiekracht alleen zin heeft bij een stijgende vraag naar hun producten. En die kan alleen maar ontstaan als overschotlanden als Duitsland én Nederland meer importeren en minder exporteren. Dus zeg maar dat als de inkomens bij ons stijgen, wij kunnen helpen door meer olijfolie, feta en andere mediterrane producten te consumeren om daar de economie aan te zwengelen. Zo zou voorkomen kunnen worden dat de haperende economieën van de ‘perifere’ landen nogmaals vastlopen, waardoor ze alsnog ondanks eerdere steunacties bezwijken onder hun schuldenlast. En dat zou tot het einde van de euro kunnen leiden, omdat de Duitse en Nederlandse belastingbetalers niet nogmaals te hulp willen schieten.

Kortom, de bond eist hogere lonen om Europa te redden. Het kan mooie spandoekteksten opleveren bij demonstraties: „Solidair met de Grieken, geef ons meer loon”. Of: „Red de euro, zeur niet over die 1,5 procent”.

Daan van Lent