Collega met de vut? Kans op depressie

Later met pensioen gaan maakt depressief. Vooral als collega’s die een jaar eerder zijn geboren nog wel onder een genereuze regeling voor vervroegd pensioen vallen. Dat blijkt uit het proefschrift van arbeidsmarktonderzoeker Raymond Montizaan van de Universiteit Maastricht.

Het onderzoek richtte zich op ambtenaren wiens prepensioenregeling in 2006 onverwacht werd versoberd, in een poging langer doorwerken te stimuleren. De pechvogels, geboren in 1950 of daarna, kregen minder loon aangevuld bij vervroegd pensioen dan hun collega’s uit 1949 of eerder. In de jaren na de overgang had 3,5 procent van de ambtenaren uit de oude regeling last van depressiviteit, in de groep met het versoberde pensioen liep dat op tot 5 procent.

Juist de vergelijking met collega’s die beter af waren, heeft bij de ambtenaren met een versoberde pensioenregeling geleid tot verminderde werkinzet en wraakgevoelens richting hun werkgever. „Mensen gaan zich vergelijken. De daling van het welzijn was sterker wanneer het percentage mensen in de organisatie uit 1949 groter was, of als de mensen net buiten de genereuze regeling vielen”, zegt Montizaan. „Die sociale vergelijking is voor mensen belangrijker dan de feitelijke daling van hun pensioenrechten.”

De promovendus hoopt dat zijn bevindingen worden meegenomen in het debat over de verhoging van de AOW-leeftijd. „Het negatieve effect op de mentale gezondheid en werkinzet kan ook nu verwacht worden. Een mogelijkheid zou zijn om de verhoging van de AOW-leeftijd in kleine stapjes door te voeren, zodat het vergelijkingseffect beperkt blijft. Maar dat maakt de uitvoering van de regeling wel duurder.”