Verstokte zielen winnen

Benedictus XVI was donderdag als eerste paus te gast in Lambeth Palace, Londen. Dat is de ambtswoning van Rowan Williams, de aartsbisschop van Canterbury en hoogste geestelijke van de Anglicaanse Kerk. De paus sprak van een ‘diepe vriendschap’ tussen beide kerken, maar intussen verdiept hij de verdeeldheid onder anglicanen; niet bepaald een vriendschappelijk gebaar.

In 1992 besloot de Anglicaanse Kerk dat vrouwen niet alleen priester, maar ook bisschop kunnen worden. Een grote minderheid van de Algemene Synode, de vergadering van bisschoppen, verzet zich hiertegen. Volgens hen had Christus niet voor niets alleen mannelijke apostelen en kunnen alleen mannen leiding geven aan gezin en kerk. Die conservatieven zijn vooral te vinden in Afrika, waar de helft van de 80 miljoen anglicanen woont. Zij werden afgelopen juli overstemd door liberale collega’s, die een compromis van Williams met een krappe meerderheid verwierpen. Hij had voorgesteld om in bisdommen waar de meeste priesters en gelovigen geen vrouwelijke bisschop willen mannen aan te stellen als ‘extra bisschop’. Dat zou het gezag van vrouwelijke bisschoppen ondermijnen, zeiden de liberalen, en de aartsbisschop leed een pijnlijke nederlaag.

De conservatieven dreigen, als er vrouwen tot bisschop worden gewijd, over te gaan naar de rooms-katholieke kerk. Paus Benedictus XVI heeft die overgang vorig jaar november gemakkelijker gemaakt met een wetgevend document: Anglicanorum Coetibus (voor groepen anglicanen). In dat stuk wordt geregeld dat anglicanen, met behoud van hun eigen eredienst en tradities (waaronder het gehuwde priesterschap) kunnen ‘terugkeren’ naar de katholieke kerk. De paus presenteerde dit document als een ‘bijdrage aan de oecumene’ (toenadering tot andere christelijke kerken), maar in feite drijft hij een wig tussen anglicanen.

Misschien denkt hij op deze manier ook de conservatieve gelederen in zijn eigen kerk te versterken. Maar met behoudende anglicanen haalt hij wel een paard van Troje binnen. Want een groeiende groep getrouwde priesters maakt het verplichte celibaat op den duur onhoudbaar.

Dirk Vlasblom