Genadeloos krachtig

Answer Me door Dood Paard. Gezien: 13/9 Schieblock, Schiekade, Rotterdam. Inl: deinternationalekeuze.nl ****

Answer Me van Dood Paard, geschreven door Gerardjan Rijnders, vindt plaats in een kelderachtige ruimte van Het Schieblock, een strak vormgegeven kantoorgebouw uit 1959. Het theatercollectief Dood Paard richte zich er bijna anderhalf uur frontaal tot de toeschouwer in een helse, Engelse monoloog.

De acteurs, onder wie Rijnders zelf, Manja Topper en Gillis Biesheuvel, dragen legerkleding gesierd met medailles. Ze spreken de tekst uit als een beurtzang. Eerst richten ze hun vragen tot het publiek, zoals: „Wie ben je/ Hoe heet je/ Hoe oud ben je/ Waar kom je vandaan.” Geleidelijk verandert de publieksondervraging en concentreren de spelers zich op één personage.

Dan wordt Answer Me behoorlijk eng. Het draait in de politiek geladen tekst om folteraars en een gefolterde. De weerloze acteur kan zich niet verzetten tegen de grimmige spelers die hem treiteren en verbaal dreigen te verpletteren.

Rijnders’ tekst is een associatief relaas over onzekerheid versus zekerheid. De ondervragers weten alles zeker, de man die ondervraagd wordt, raakt steeds meer in wanhoop. Hoe kan algebra bijvoorbeeld hetzelfde zijn als „iemand de botten breken?” En waarom is een zeehondje gelukkiger dan de mens omdat hij „niet weet wat hij niet weet” en de mens daarentegen „weet wat hij niet weet”?

De spelers kiezen telkens een ander register, van poëtisch tot genadeloos. In de slotmonoloog, als het tumult is verstomd, krijgt het publiek de essentiële vraag voorgelegd: „En was dit leven dus zinloos?” Nee. De wonderlijke kracht van Answer Me bewijst dat.