Nieuws waar geen beeld van is wordt tekenfilm

Een paar dagen geleden stortte een vliegtuig neer in Venezuela. Ik was er niet bij. Nou ja, dat spreekt voor zich. Maar er was ook geen camera bij. Tussen de wolken vliegen nog geen mobieltjes rond. Toch heb ik het vliegtuig zien neerstorten; ik heb de piloot zien praten met de verkeersleider in de verkeerstoren.

Welkom in de wereld van de nieuwsanimatie. Het Taiwanese bedrijf Next Media Animation maakt sinds september 2009 tekenfilms bij het nieuws als gefilmde beelden ontbreken. NMA is volgens de eigen website de grootste animatiestudio van Azië. Ze maken 30 tekenfilmpjes per dag. En ze zijn razend snel. Tussen het neerstorten van vlucht United Airlines 93 en de film United 93 zat een paar jaar, tussen het ongeluk in Venezuela en de animatie een paar uur.

Omdat deze tijd te boek staat als de tijd waarin de camera alomtegenwoordig is, de tijd waarin alles gefilmd wordt en overal beeld van is, tot en met de dood van een demonstrante in Iran, is het bestaan van NMA een correctie uit onverwachte hoek: er bestaan kennelijk nog niet overal beelden van. Maar er wordt wel verwacht dat overal beelden van bestaan. De bedenker van NMA News Animation, de Hongkongse mediatycoon Jimmy Lai, wilde een manier vinden om mensen van onder de veertig, die zijn opgegroeid met games en televisie, webcams en bewakingscamera’s, aan zijn nieuws te binden. Mensen verwachten beelden, en als die er niet zijn, kan hij ze toch leveren.

Waar bestaan nog geen beelden van? Een kijkje in het archief van NMA op hun nieuwe, op het Westen gericht site nma.tv, is instructief, maar eigenlijk ook weer niet. Het meeste NMA-nieuws is tabloidnieuws. Een arrestatie van Paris Hilton, de massage van Al Gore, het auto-ongeluk van Tiger Woods, de Spaanse vakantie van Michelle Obama. Soms gaat het al om gebeurtenissen die verder gaan dan fantaseren over wat beroemdheden uitvreten. Volgens Mark Simon, commercieel directeur van NMA, is dit de toekomst van het journaal: „Snel zal het zo zijn dat nieuws zonder animaties zoiets is als een krant zonder kleurenfoto’s”, zie hij in augustus tegen het tijdschrift Time. „Nu lacht iedereen nog om ons, maar over twee jaar is dat voorbij.” Dan zullen we volgens Simon dus niet meer twee dagen naar een deur kijken, dan krijgen we gewoon te zien wat zich in de fractiekamer van het CDA afspeelt.

De toekomst van het nieuws heeft een verleden; in de begintijd van de film was het naspelen van gebeurtenissen heel normaal. De veldslagen uit de Boerenoorlog in 1900 die te zien waren in bioscoopjournaal waren nagespeeld.

Voor verwarring van feit en fictie zijn ze in Taiwan niet bang. „Mensen zijn geen idioten”, zegt Jimmy Lai, ook in Time. Ze zien wat geanimeerd is. Maar dat is een gevaarlijk argument want het berust op technische onvolkomenheid. Als het mogelijk wordt met behulp van de computer de werkelijkheid realistischer te animeren, zullen ze dat in Taiwan waarschijnlijk niet laten. Nu al wekt het bedrijf met een Light Stage machine, een apparaat waarin de gezichtsuitdrukkingen van mensen in een computer worden geladen, een apparaat dat ze in Hollywood gebruiken bij het maken van films als Spider-Man en Avatar.