Gaat de prins nu echt voor de zwakzinnige Yvonne?

Opera Yvonne, Princesse de Bourgogne. Muziek: Philippe Boesmans. Regie: Luc Bondy. Symfonieorkest en koor van de Munt o.l.v. Patrick Davin. 9/9 De Munt in Brussel. Herh. t/m 21/9. www.demunt.be ***

Yvonne is lelijk en heeft lui bloed. Het maakt haar lethargisch, zwijgzaam, een buitenbeentje. Precies waar de verveelde prins Philippe op zat te wachten: hij besluit haar te trouwen en provoceert zo het koninklijk hof. Iedereen raakt in de ban van de mysterieuze vrouw, die een onvermoede erotiserende kracht uitstraalt. De fascinatie wordt een gevaarlijke obsessie.

Componist Philippe Boesmans baseerde zijn ‘Comédie tragique’ Yvonne, Princesse de Bourgogne op het toneelstuk Yvonne, prinses van Bourgogne uit 1936 van de Poolse schrijver Witold Gombrowicz. Boesmans is al sinds 1983 geregeld eregast in de Munt in Brussel, waar zijn vier eerdere opera’s klonken en Yvonne gisteren de Belgische première beleefde – na de wereldpremière in Parijs vorig jaar. De Belg wordt zaterdag in de Munt geëerd met een complete ‘Boesmansdag’.

De partituur van Yvonne is aantrekkelijk. Het tot 36 man gereduceerde Symfonieorkest van de Munt speelt virtuoze partijen met veel solo’s, en bouwt onder leiding van Patrick Davin een bedwelmend klankbeeld waarin dreiging doorklinkt. Zwoele melodielijnen gaan gepaard met grommende glijders, de tuba heeft een glansrol. Barok- en Wagnercitaten werken vervreemdend.

De enscenering van Luc Bondy heeft daarentegen een statisch karakter, die niet alleen verklaard kan worden met de lethargie aan het hof. Er zijn te veel doodse momenten, en ook de meer satirische scènes verliezen aan snelheid door – weliswaar prachtig – instrumentaal tussenspel. Daarbij komt de humor niet altijd uit de verf; Paul Gay (koning Ignace) zingt mooi maar blijft steken in voorspelbare grollen.

Mireille Delunsch (koningin Marguerite) is met haar volle stem statig en samenzweerderig. Tenor Marcel Rijans boeit als prins die laveert tussen liefde en sadisme. Even lijkt hij echt te gaan voor de zwakzinnige Yvonne, ontroerend gespeeld door actrice Dörte Lyssewski. Maar haar aanwezigheid wordt hem en alle anderen teveel. Yvonne heeft een even groteske als aangrijpende ontknoping: ze stikt in een visgraat, onder goedkeurende blikken.