Eenzijdige kijk op drama DSB

De toezichthouders hebben DSB kapot gemaakt. Zo stelt een boek dat gisteren werd gepubliceerd in een bizarre en volledig geregisseerde bijeenkomst.

Hij vecht tegen zijn tranen. Slikt enkele keren en vraagt om een glaasje water. „Sorry, ik ben even emotioneel.” Dirk Scheringa heeft zojuist geluisterd naar Kirsten Verdel, de schrijfster van het boek Project Homerus. Het miljardenspel met DSB, en neemt nu het eerste exemplaar in ontvangst.

De oprichter en oud-topman van de DSB Bank is dan al bijna een uur onafgebroken gevolgd door een haag van fotografen en cameramannen. Terwijl zij doorklikten hoorde hij dat zijn geesteskind helemaal niet failliet had hoeven te gaan. Het omvallen in oktober vorig jaar was niet zijn schuld, zo betoogde Verdel en schrijft ze in haar boek. De ware schuld ligt bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en De Nederlandsche Bank (DNB). De toezichthouders hebben volgens Verdel samengespannen met als enig doel een einde te maken aan DSB.

In een zaal in het stadion van voetbalclub AZ heeft de inwoner van Spanbroek weinig vijanden die dit zullen betwisten. Behalve de media zijn er vrienden en oud-medewerkers van DSB.

Verdel werd enkele weken voordat de val van DSB begon door Scheringa gevraagd om de producten van de bank door te lichten. DSB lag al jaren onder vuur, vooral vanwege de dure koopsompolissen die klanten in combinatie met lening of hypotheek aangesmeerd kregen. Waarom Verdel, die geen ervaring lijkt te hebben gehad met dit soort financiële producten, de opdracht kreeg is de vraag. Zij werd in Nederland bekend door haar boek over de presidentscampagne van Barack Obama waar zij aan meewerkte. Wat uit het DSB-boek blijkt, is dat zij snel een goede band had met Scheringa.

Vanaf het moment dat DSB echt in de problemen kwam, werd Verdel overal bij betrokken. Ze was aanwezig bij vergaderingen en nachtelijke overleggen en zat in de rechtszaal tijdens zittingen waar de pers geweerd werd.

Het boek is onthullend over de gang van zaken in het hoofdkantoor in Wognum. Zo blijkt Scheringa DSB Bank tijdens de crisis begin oktober bij het Britse Barclays en Deutsche Bank aangeboden te hebben voor 250 miljoen euro, tevergeefs. Gerrit Zalm, die twee dagen als chief economist bij DSB werkte, blijkt vooral op aandringen van zijn vrouw de baan van financieel directeur geaccepteerd te hebben: Lydia wilde graag meer rust en stabiliteit.

Maar het is vooral een eenzijdige kijk van de mannen van DSB op de boze buitenwereld die hen niet begrijpt. Verdel kiest volledig de zijde van DSB. Volgens haar is het faillissement de schuld van derden. De AFM was bezig met „treiteren” en DNB bleef maar brieven sturen over wat er allemaal niet deugde.

Verdel is niet de enige die DNB bekritiseert. Ook in het rapport afgelopen juni van de commissie Scheltema over DSB blijkt dat DNB tekort schoot in het toezicht bij de bank. De toezichthouder greep juist te laat in en was te soepel, stelde Scheltema die de hoofdschuld legt bij het bankbestuur van DSB, bij Scheringa dus.

Verdel stapt wel heel gemakkelijk heen over het feit dat er inderdaad veel niet deugde bij DSB. De meeste banken laten het niet komen tot een brief van DNB. En áls die er komt, wordt dit gezien als een directe order om er wat aan te doen. Bij DSB duurde het simpelweg te lang en ging er te veel mis. De bank stond al een tijd onder verscherpt toezicht en DNB had in 2009 project Homerus ingesteld met als doel te zorgen dat Scheringa zou opstappen en zijn aandelen zou verkopen.

Zo ver kwam het niet. Wat rest is een failliete bank en een affaire die nog lang zal doorgaan. Er zullen rechtszaken volgen. Wellicht van gedupeerden of van de laatste raad van bestuur van DSB die heeft aangekondigd binnenkort aangifte te doen tegen DNB. Als het aan Scheringa ligt, riep de Tweede Kamer gisteren op om een parlementaire enquête in stellen naar de val van DSB. „Zodat de onderste steen boven komt en de gedupeerde spaarders hun geld terugkrijgen.”

Als hij zijn emoties weer onder controle heeft stelt Scheringa zich op achter een rood koord. De pers staat ervoor in een lange rij te wachten. Dat het DSB-drama nog altijd speelt blijkt. Het is een bont gezelschap. Verslaggevers staan tussen ‘De Jakhalzen’ van tv-show De wereld draait door en oud-schaatser Erben Wennemars wil namens BNN wat vragen. Iedereen krijgt enkele minuten, daarna is het snel plaatsmaken voor de volgende wachtende.