Bij het CDA moet nog meer bloed vloeien

Het dagelijks wisselende perspectief van de kabinetsformatie moet voor weekbladredacties iets zijn om helemaal gek van te worden. HP/De Tijd lijkt de vroegste deadline te hebben. Het vertrek maandag uit de Tweede Kamer van Ab Klink (CDA) kon nog net verwerkt worden in een interview met politicoloog Rinus van Schendelen, die de fouten van bevriend informateur Ivo Opstelten (VVD) analyseert. Maar het gesprek begint met de vraag waarom de formatie van het rechtse gedoogkabinet is mislukt.

De Groene Amsterdammer, Elsevier en Vrij Nederland sluiten kennelijk pas op dinsdag en konden de nakende wederopstanding nog wel net meenemen, maar niet meer de tussenronde die koningin Beatrix verordonneerde. Alle bladen voorzien wel dat er hoe dan ook nog geen einde in zicht is voor de ellende in de schoot van het CDA.

Elsevier ontvouwt een complottheorie, met een andere demissionair minister als spin in het web: „In de top van het CDA is het een publiek geheim dat Ernst Hirsch Ballin, de man die niets van zich liet horen, al vanaf begin augustus binnenskamers liet weten er alles aan te doen om de samenwerking met de VVD (en de PVV) te torpederen.” Diens gemeenschappelijke geschiedenis met de dissidenten Klink en Jan Schinkelshoek, voormalig directeur van het wetenschappelijk bureau Arie Oostlander en met Beatrix’ vertrouweling Ruud Lubbers wordt ontrafeld, en in de verte doemt de schim op van een vierde CDA-premier – de huidige – die zich de komende tijd nog wel eens in het strijdgewoel zou kunnen mengen.

Een inzetje stelt de diagnose dat er na een volgend bloedbad geen kroonprinsen meer over zouden zijn in de Kamerfractie, want net als de huidige aanvoerder Maxime Verhagen wil laatste strohalm Jan Kees de Jager over vier jaar uit de politiek. En dan resteren slechts fractiesecretaris Sybrand van Haersma Buma en Marja van Bijsterveldt als kandidaten.

Vrij Nederland weet dat D66-leider Alexander Pechtold is ‘platgebeld’ vanuit het CDA of hij bereid was te praten over een reservevariant met GroenLinks, ChristenUnie en VVD. Voorheen heette die favoriet van de werkgevers, Lubbers en Balkenende de „roti-coalitie”, op de cover van VN „Groen Rechts”.

En als het nu, na het nodige bloedvergieten, toch eens gewoon wordt wat tegenstanders steeds vaker „Bruin 1” noemen? Zonder dat verband zelf te leggen, wijdt De Groene alvast een lange special aan depressie, „volksziekte nummer 1”. Psychiater Frank Koerselman stelt dat er in de huidige cultuur geen plek is voor verdriet: „Dat het altijd maar opgefokt en blij moet zijn, is een cultureel idee van deze tijd.” Dus ruim baan voor dat vage containerbegrip ‘depressie’.