Mondiale graanvoorraad is gegroeid

Ondanks tegenvallende oogsten is de mondiale graanvoorraad nu groter dan in 2008, het jaar van de voedselrellen. „De elementen voor een crisis lijken er niet te zijn.”

De vrees voor een herhaling van een wereldwijde voedselcrisis zoals in 2007-2008, toen in tal van arme landen hevige rellen plaatsvonden, is ongegrond. Dat zeggen deskundigen binnen de graanhandel.

Door extreme droogte en branden in de landen rond de Zwarte Zee en nat weer in Europa valt met name de wereldwijde oogst van tarwe dit jaar tegen. De internationale landbouworganisatie van de Verenigde Naties FAO rekende in juni nog op een mondiale graanoogst van 2.280 miljoen ton – inclusief tarwe, maïs en rijst – maar moest de verwachting deze maand naar beneden bijstellen naar 2.238 miljoen ton, voornamelijk als gevolg van de deels mislukte tarweoogst.

Maar ondanks de problemen in grote graanproducerende landen – in Rusland ging een kwart van de oogst verloren – is de mondiale opbrengst van tarwe nog steeds goed. De oogst op wereldschaal is dit jaar nog altijd historisch groot, alleen in de twee voorbije jaren met een recordoogst lag de productie hoger. Door de goede oogsten van de laatste jaren is ook de wereldvoorraad van granen gegroeid, waardoor er veel meer buffer is dan in het crisisjaar 2008.

„De elementen voor een crisis lijken er niet te zijn”, zei Hafez Ghanem, assistent-directeur-generaal voor economische en sociale ontwikkeling gisteren in een interview op de website van de FAO. Hoewel er volgens Ghanem „geen reden tot zorg” is, moet de wereldhandel in granen de komende jaren wel rekening houden met „turbulentie”. De markten worden beweeglijker door de groeiende importantie van de Zwarte Zeeregio als tarweproducent, waar opbrengsten vaak sterk wisselen. Ook zullen extreme weersomstandigheden vaker voorkomen door klimaatverandering. En speculanten zijn actiever geworden op de grondstofmarkten, waardoor de prijzen grotere sprongen maken.

Als gevolg van de onzekerheid over de mislukte oogsten zijn de graanprijzen op de termijnmarkten scherp gestegen, hoewel zij nog onder het recordniveau van 2007-2008 zitten (toen ruim 300 euro; nu rond de 230 euro). Deskundigen verwachten niettemin dat boeren net als voorgaande jaren onder invloed van de hogere prijzen in het komende seizoen meer tarwe zullen inzaaien. Dat gebeurt overal ter wereld.

De FAO belegt op 24 september in Rome een speciale vergadering met experts om de huidige voedselsituatie te bespreken en uit te vinden welke maatregelen genomen kunnen worden om een nieuwe, wereldwijde voedselcrisis te voorkomen.