Stabiliteit voor alles, ongeacht de tegenstander

Nederland's Klaas Jan Huntelaar (L) celebrates after scoring with Nederland's Dirk Kuyt (R) during during their Euro 2012 qualifying football match at Olympic stadium in Serravale, San Marino on September 3, 2010 . AFP PHOTO / GIUSEPPE CACACE AFP

San Marino 0 Nederland 5

Ruststand 0-2. 16. Kuyt 0-1, 38. Huntelaar 0-2, 48. Huntelaar 0-3, 67. Huntelaar 0-4, 90+1. Van Nistelrooy 0-5. Scheidsrechter: Evans (Wal). Toeschouwers: 2.000

Bert van Marwijk is geen man van rigoureuze veranderingen. Nooit geweest ook. De bondscoach ging gisteravond tijdens de EK-kwalificatiewedstrijd tegen San Marino voort op de twee jaar geleden ingeslagen weg. Sprankelend voetballen mag als het kan, maar heeft niet de eerste prioriteit. Het resultaat is heilig. In dat licht bezien kan je een 5-0 overwinning op een elftal dat uit hoofdzakelijk amateurs bestaat, zelfs een goed begin noemen. „Als je honderd keer tegen San Marino speelt, moet je honderd keer winnen”, zei de bondscoach na afloop. „Alleen hadden we vier of vijf goals meer moeten maken.”

De filosofie van Van Marwijk leidde de afgelopen zomer tot de finale van het WK in Zuid-Afrika. In de eindstrijd leed Oranje volgens criticasters een dubbele nederlaag. De wedstrijd ging verloren en het voetbal van de Hollandse School was uitgebleven. Van Marwijk wuifde de kritiek weg.

Op weg naar de Europese titelstrijd in 2012 in Polen en Oekraïne predikt de bondscoach vooral duidelijkheid en stabiliteit. Zo blijft het gedegen 4-2-3-1 systeem de basis vormen van Oranje. Zelfs tegen de nummer 202 van de FIFA-ranking speelde Nederland met twee controleurs voor de vier mans verdediging: Mark van Bommel en Nigel de Jong. Zou het Nederlands elftal in de problemen zijn gekomen als een aanvallender ingesteld type als Rafael van der Vaart negentig minuten op de plaats van De Jong had gespeeld?

Van Marwijk denkt zo niet. Hij bouwt nu al gericht aan een elftal dat over twee jaar moet oogsten. Het maakt de oud-voetballer niet uit of de tegenstander dan San Marino of Spanje heet. Oranje moet in de ogen van Van Marwijk op ieder moment om kunnen gaan met tegenslag. Vriendschappelijke duels bestaan volgens hem niet. Focussen is het toverwoord van de bondscoach. En terugkijken op het WK is niet relevant. „Als je in een vroeger stadium wordt uitgeschakeld, haal je daaruit je motivatie voor een volgend toernooi. Maar als je ver komt, is het moeilijker om je zo kort daarna nog op te laden”, meent de bondscoach.

San Marino was daarom een uitgelezen tegenstander om mee te beginnen. In het sfeerloze Stadio di Serravalle keken de spelers van San Marino vol ontzag naar de aankomst van de Oranje-spelers. Ruud van Nistelrooy knikte vriendelijk naar de voetballers die bij clubs met namen als FC Tre Fiori, SS Pennarossa en AC Libertas spelen. De bevolking van het ministaatje was niet uitgelopen voor de vicewereldkampioen. Tot een kwartier voor de wedstrijd konden auto’s nog in de berm langs de weg van het stadion worden geparkeerd. De meeste van de circa tweeduizend toeschouwers waren in het Oranje gekleed.

Door het stoppen van Giovanni van Bronckhorst moest Van Marwijk noodgedwongen op zoek naar een nieuwe linksback en een aanvoerder. De bondscoach verkoos gisteravond Erik Pieters boven Vurnon Anita als linkervleugelverdediger. Een keuze uit luxe kan dat niet worden genoemd. In de defensie verving verder Hedwiges Maduro de geschorste John Heitinga. In zijn zoektocht naar een captain kwam Van Marwijk uit bij Van Bommel. De voetballer van Bayern München, die tijdens het WK nog uitdrukkelijk stelde geen aanvoerder te willen worden, zei direct ja. „Pas als je de vraag echt krijgt kun je er serieus over nadenken”, luidde de uitleg van Van Bommel.

In de eerste helft vormde hij gisteren de gebruikelijk tandem met de breker De Jong. Het tweetal is beter in het ontregelen van de tegenstander dan in de opbouw. Die verliep dan ook stroef. Het Nederlands elftal slaagde er voor rust nauwelijks in om kansen te creëren. Oranje had het geluk dat Davide Simoncini na een kwartier spelen Klaas-Jan Huntelaar omver trok. Scheidsrechter Simon Lee Evans gaf een strafschop die Dirk Kuijt raak schoot. In de 38ste minuut zette Sneijder de eerste gestroomlijnde aanval op, die via Kuijt eindigde bij de scorende Huntelaar.

Van Marwijk wisselde De Jong pas in de rust voor Van der Vaart. In de 48ste minuut bracht de middenvelder van Tottenham Hotspur direct Huntelaar in stelling, die het derde doelpunt voor Oranje maakte. In de 67ste minuut was het opnieuw Van der Vaart die met een handig balletje aan Kuijt aan de basis stond van de 4-0. Huntelaar was opnieuw de afmaker. De spits staat na 37 interlands op negentien doelpunten. Een minuut later maakte Van Nistelrooy zijn rentree in Oranje. Hij bekroonde zijn optreden met een rake volley in de blessuretijd: 5-0. „Een mooi moment”, sprak de spits. „Deze hele avond was prachtig.”