'Ik voel me hier zo onbehaaglijk bij'

Jan Schinkelshoek is tegen samenwerking met de PVV. Zozeer, dat de CDA’er opstapt uit de landelijke politiek. „De PVV denkt zo anders over respect.”

Hij vond het vier weken geleden al een heilloze weg voor zijn partij en voor Nederland. Toch respecteerde Jan Schinkelshoek de beslissing van de CDA-fractie om te gaan praten over een kabinet dat gedoogsteun krijgt van de PVV. Maar nu zegt hij: „Het werd me te veel”.

Jan Schinkelshoek is de eerste CDA-politicus die een concrete stap neemt: hij beëindigt zijn loopbaan in de landelijke politiek. Hij was als 27ste op de CDA-lijst niet gekozen, maar een plek in de Tweede Kamer kwam weer in beeld toen zijn partij ging deelnemen aan de kabinetsformatie. De kans is immers groot dat andere fractieleden minister of staatssecretaris worden. Hij en andere ‘wachtkamerleden’ werden daarom betrokken bij de formatie.

De gesprekken met de PVV lopen al drie weken. Waarom neemt u nu dit besluit?

„Ik heb van meet af aan gezegd dat ik grote bezwaren had. Het is een heilloze weg, voor de partij en het land. Maar ik wilde het fractiebesluit respecteren en meewerken aan een goed resultaat. Gaandeweg kreeg ik er grotere problemen mee. Dat had ook te maken met het groeiende protest binnen de partij. Maar de onderhandelingen gingen als een stoomwals door. Het pleidooi om een tussenbalans op te maken werd afgewezen. Ik voel me hier politiek gezien zo onbehaaglijk bij dat ik in het weekend het besluit heb genomen.”

U had ook kunnen zeggen: ik vertegenwoordig een deel van het CDA en heb recht op mijn Kamerzetel.

„Dan moet ik te veel concessies doen aan mijn geloofwaardigheid. Er zit straks een kabinet dat ik niet kan steunen. Daarbij overstijgt het principiële bezwaar de letter van het akkoord. Het CDA moet straks voortdurend zaken verdedigen die wij in onze rechtsstaat vanzelfsprekend vinden. De PVV denkt zo anders over respect, omgaan met andersdenkenden, de vrijheid van godsdienst, noem maar op. Ik wil er ook niet aan bijdragen dat die opvattingen salonfähig worden.”

Neemt u die bijna 1,5 miljoen PVV-kiezers nu wel serieus?

„Dat zeiden we vier jaar geleden toch ook niet over de SP? Toen maakten we de afweging dat de verschillen te groot waren. Dat moeten we nu ook doen. Een stem op de PVV telt niet zwaarder dan een stem op een andere partij. Dit kabinet krijgt een te wankele meerderheid, en misschien niet eens een meerderheid in de Eerste Kamer. Wordt dit een stabiele coalitie die de economie gaat saneren en vergroenen? Ik geloof het niet.”

Het protest uit uw partij leek steeds krachtiger te worden.

„Maar het werd ook steeds krachtiger afgewezen. Ik heb me er buitengewoon aan gestoord dat mensen die zich geweldig hebben ingezet werden weggezet. Oud-premier Piet de Jong mocht wel op het congres komen spreken, maar nu wordt hij als een mastodont neergezet die deloyaal is.”

Mocht er alsnog een ander kabinet komen met het CDA, wilt u dan alsnog in de Tweede Kamer?

„Mijn beslissing is genomen. Ik wilde het niet meer lijdzaam afwachten.”