Wie checkt of een product nu echt nóg lekkerder is?

Martijn Piggen uit Utrecht ziet vaak op de verpakkingen van voedingsproducten kreten staan als ‘nieuwe formule’ en ‘nu nóg lekkerder’. „Is er een instantie die controleert of dit echt het geval is, of kunnen de fabrikanten ons van alles wijsmaken”, vraagt hij.

De nieuwe Voedsel en Waren Autoriteit (nVWA) onderzoekt of claims op voedingsproducten wel deugen. De nVWA loopt niet alle producten in de supermarkt na met de tekst nu nog lekkerder. „Wat wel of niet lekker is, kun je niet in een wet vastleggen”, antwoordt Roel Vinken van de nVWA. Volgens Ad Nagelkerke, manager Voeding en Gezondheid bij adviesbureau Schuttelaar & Partners, komt de nVWA er ook niet aan toe alle claims te controleren.

„Daar ligt dan ook een stuk verantwoordelijkheid van bedrijven en consumenten”, zegt Nagelkerke. Als een consument denkt dat een claim niet klopt, kan hij een klacht indienen bij de Reclame Code Commissie. „Maar het zijn vooral bedrijven die goed in de gaten houden of een nieuwe claim van hun concurrent wel klopt. Zo houden ze elkaar scherp.”

Sinds 2007 is er Europese wetgeving op claims op voedingsmiddelen. Dat gaat om voedingsclaims en gezondheidsclaims. Die eerste suggereren of stellen dat een levensmiddel bepaalde heilzame voedingseigenschappen heeft. Zo staat op veel producten ‘light’. De producent moet uitleggen wat hiermee wordt bedoeld. Is het product minder vet, zitten er minder suikers in of minder energie? Dat is redelijk makkelijk te controleren, zegt Nagelkerke. „Als er op een product staat dat er vanaf nu minder vet in zit, dan moet dat zeker 30 procent minder zijn dan daarvoor.” Toch blijkt uit cijfers van de nVWA dat maar liefst 46 procent van de onderzochte voedingsclaims niet kloppen.

Gezondheidsclaims zijn lastiger te controleren. De wetenschappelijke onderbouwing wordt getoetst door de de European Food Safety Authority (EFSA). Producenten zijn verplicht hier hun gezondheidsclaims in te dienen, maar de toetsing gaat traag. „Er zijn duizenden aanvragen binnengekomen en maar weinig mensen die het onderzoeken.” Zo claimen veel sappen dat de antioxidanten in hun product gezond voor je zijn. „Maar volgens EFSA is dat nog helemaal niet wetenschappelijk bewezen”, weet Nagelkerke. Volgens hem is de kans groot dat al die claims afgekeurd worden.

Mocht je het verbeterde recept van je favoriete vla nou toch niet nóg lekkerder vinden, dan kun je het beste zelf een klacht indienen of een ander toetje kiezen.

Laura van der Wal