De kracht van één kwartaal

Ònzeker is het van nature, het voorspellen van de economische groei. Maar met een recordrecessie achter de rug is het op dit moment nog moeilijker dan gewoonlijk. De wereldeconomie zweeft ergens tussen een herstel in de richting van het potentieel, en een nieuwe dip. Daartussen ligt het niemandsland van aanhoudende, ondermaatse groei.

Toch is er al best wat te zeggen over het hele jaar 2010. In zijn meest recente prognose, die stamt uit juni van dit jaar, gaat het Centraal Planbureau uit van een economische groei van 1,25 procent voor het gehele jaar.

Die voorspelling is, een spectaculair tweede kwartaal verder, nu al weer achterhaald. De Nederlandse economie, zo bleek twee weken geleden, groeide met 0,9 procent van het eerste op het tweede kwartaal. Dat is een reuzensprong, en hij komt na een groei van 0,5 procent in het kwartaal daarvóór.

De gunstige groei in het tweede kwartaal kan zelfs nog wel naar boven zal worden bijgesteld omdat de bestedingen van huishoudens in juni, die na de cijfers over het economische groei in het tweede kwartaal werden geopenbaard, hoger lijken uit te vallen dan is ingecalculeerd.

Het CPB had duidelijk, en niet onbegrijpelijk, geen rekening gehouden met de groeipiek in het tweede kwartaal. Om op de jaarprognose van 1,25 procent voor heel 2010 uit te komen had de economie in het tweede kwartaal moeten groeien met rond de kwart procent, in plaats de 0,9 procent die uit de bus kwam, en had die groei de resterende kwartalen moeten volhouden.

Maar nu is er dus die groeistuip in het tweede kwartaal. Het gevolg daarvan is dat er nu al een ondergrens kan worden vastgesteld voor heel 2010. Stel dat de groei van kwartaal op kwartaal in de twee resterende kwartalen dit jaar blijft steken op nul. Zelfs dan komt heel 2010 ten opzichte van 2009 al uit op rond de 1,6 procent. Mocht de groei in de twee resterende kwartalen een magere 0,3 procent bedragen, dan telt heel 2010 al op tot een economische groei van 1,8 procent.

Grote kans dus dat in de aanstaande Macro Economische Verkenningen, die de Miljoenennota op Prinsjesdag begeleiden, de groeiprognose voor dit jaar flink wordt opgeschroefd. Wellicht durft het CPB een raming van 1,75 procent aan.

Maar wat als het CPB aan zijn oorspronkelijke raming vasthoudt? Dat kan. Maar om op 1,25 procent groei voor heel 2010 uit te komen zal de economie in het derde en het vierde kwartaal met een half procent moeten krimpen. Vasthouden aan de prognose van juni zou dus gelijk staan aan het voorspellen van een nieuwe recessie. Inderdaad: de gevreesde dubbele dip.

Maarten Schinkel