In het Verre Oosten (4)

P1010292Vladivostok, het einddoel van onze reis, is een voor Russische begrippen eigenaardige stad. Dat komt natuurlijk door de haven en vooral door zijn ligging, om de hoek van China. Afgezien van de  vele lelijke Sovjet-flats en de honderden tweedehandsautobedrijfjes, die de buitenwijken het aanzien geven van een grote autosloperij, is het centrum, met zijn hoogteverschillen, mooie, begin 20ste-eeuwse huizen en perfect opgeknapte Arbat gezellig en zelfs een beetje kosmopolitisch.

P1010166

Ik heb in Rusland, behalve in Sint-Petersburg,  nog nooit zoveel buitenlanders gezien als op de kleine boulevard aan het eind van die Arbat.  Japanners, Koreanen, Amerikanen, Fransen, Duitsers en heel veel Chinezen, die  vooral als gastarbeiders komen. Soms waande ik me eerder in een vervallen versie van Singapore dan in een Russische stad, die tot zo’n vijftien jaar geleden v0or buitenlanders verboden terrein was omdat hij een marinehaven huisvestte.

P1010274Dat van die marinehaven merk je nog aan de vele matrozen en marineofficieren, die elegant als altijd door de stad flaneren. Dat van die verboden stad aan het feit dat er nergens richtingaanwijsborden staan, waardoor je met de auto permanent verdwaalt in een chaos van wegen.

Veel inwoners van de stad beschouwen zich niet als Russen, maar iets tussen Russen en Aziaten in. Ook hebben ze over het algemeen een hekel aan het Kremlin dat zich met hun zaken bemoeit, zonder daar verstand van te hebben. Vooral premier Poetin krijgt het te verduren. Dat is ook niet zo vreemd, want doordat hij vorig jaar de importbelasting op buitenlandse auto’s drastisch verhoogde, om daarmee de eigen noodlijdende autoindustrie  te beschermen, hebben in Vladivostok, een stad met ruim 600.000 zielen, zo’n 50.000 mensen, die in die autohandel werkten, hun baan verloren.

P1010174

Veel slimme autohandelaren hebben nu een middel gevonden om die importwet te ontduiken. Op de boot van Japan naar Rusland worden de auto’s in stukken gesneden en als losse onderdelen ingevoerd, waarna ze op de wal, als ze eenmaal door de douane zijn geloodst, weer in elkaar worden gezet. Een gevaar op de weg zijn die auto’s dan natuurlijk wel, maar daar maalt niemand om.

Bovendien wil niemand in het verre Oosten van Rusland een Russische auto, omdat die te slecht zijn. In Vladivostok telde ik in drie dagen tijd slechts één Lada.

P1010188

P1010281De wegen in de stad zijn trouwens toch de beroerdste die ik in Rusland tot nu toe heb gezien. Al rijdend waande ik me soms in een kermisattractie, waar je niet zonder  blauwe plekken uitkomt. Toch worden die wegen ieder jaar weer hersteld, voor vele honderden miljoenen roebels. Vorig jaar werd er zelfs 1,3 miljard roebel, 333 miljoen euro, aan uitgegeven. Waar het geld gebleven is laat zich raden.

Maar de haven is schitterend en de lokale bevolking vriendelijk en hartelijk als altijd in Rusland. Achter het treinstation ligt al meteen het havengebouw, vanwaar je een panoramisch uitzicht over die haven hebt, zoals je dat in Europa niet meer tegenkomt. Je kunt er uren zitten staren naar alle mooie bootjes die voorbij varen. Slauerhoff moet zich hier gelukkig hebben gevoeld.

P1010196

Met een pont voeren we  vervolgens er naar het Russische Eiland, waar voor miljarden euro’s een nieuw prestigeproject wordt neergezet: een universiteit voor 55.000 studenten, die in 2012 twee dagen onderdak moet bieden aan een economische topconferentie. Wie er op die universiteit moeten gaan studeren en lesgeven is voor veel lokale analisten een grote vraag. Het is niet zo vreemd dat de gewone Vladivostokkers zich steeds meer afvragen waarom er zoveel geld aan dat megaproject moet worden uitgegeven, terwijl hun huizen, arbeidsomstandigheden en wegen zo bar slecht zijn. Maar ja, zoals een Rus me bij het Zeestation vertelde: ,,Ons land is er een van heren en slaven. En we hebben maar te slikken wat de heren beslissen.”