Een christelijk Lowlands

Waarom lukt het Flevo wel om jongeren onder de twintig te trekken en Lowlands niet?

Dansen op je favoriete band en nadenken over levensvragen en religie.

Lowlands is niet het enige muziekfestival dit weekend. Op een Apeldoorns recreatieterrein feesten van vandaag tot zondagmiddag 10.000 bezoekers op het christelijke X-Noizz Flevo Festival.

Daarmee is Flevo het grootste christelijke muziekfestival van Europa. Tachtig bands uit binnen- en buitenland treden er op. Sommige zijn expliciet christelijk, maar er komen ook bands waarvan de leden christenen zijn, maar die hun religie alleen impliciet of heel subtiel uitdragen.

De vijf podia liggen rond een meer. Op dinsdag regende het nog en zakten je schoenen weg in de modder. Maar tijdens het festival kunnen bezoekers – als de weerberichten kloppen – zwemmen. Ze komen over een loopbrug het terrein op, net als op Lowlands. Dat is niet de enige overeenkomst: bezoekers kunnen hier ook naar workshops en lezingen.

De gemiddelde leeftijd van het festival ligt laag: 23 jaar. De meeste bezoekers zijn 18. Collega-organisatoren zijn jaloers. Op Lowlands is slechts 2,3 procent van de bezoekers jonger dan 18. Het festival vreest vergrijzing. „In februari, toen onze kaartverkoop startte, hadden die kids echt hun geld nog niet bij elkaar”, zei Lowlands-directeur Eric van Eerdenburg zaterdag in NRC Handelsblad. Daarom hield hij tienduizend kaarten apart voor houders van de Culturele Jongerenpas. „Want nieuwe aanwas blijft op de normale manier uit”, aldus Van Eerdenburg.

Waarom lukt het Flevo festival wel om jongeren onder de twintig te trekken en Lowlands niet?

Ten eerste: festivaldirecteur Marten IJmker is zelf nog maar 23 jaar.

Verder zijn de kaartjes van Flevo veertig euro goedkoper, maar dat is niet de reden dat het festival populair is. „Ouders vinden Flevo een veilig alternatief voor seculiere festivals, zegt zanger Antonie Fountain. Hij treedt met zijn Amsterdamse band Little Things That Kill op en geeft ook een lezing over ‘het koninkrijk van God’. „Op Flevo wordt geen alcohol geschonken en het is wat stichtelijker. Daarom gaan er veel christelijke jeugdclubs er met de leiding heen.”

Een van hen is middelbareschoolleraar Robert van der Sijde. Hij geeft godsdienstles aan scholieren in de derde en vierde klas van het vwo. Eén keer in de twee weken organiseert hij bij hem thuis avonden voor tieners „rond de 16”. Daar praten ze over het geloof en over hun leven. Vroeger ging Van der Sijde al naar Flevo, nu gaat hij er met zijn jeugdclub heen. „We eten samen en verder gaat iedereen zijn eigen gang.” Door de relaxte sfeer vermaakt hij zich ook wel.

Festivaldirecteur IJmker speelt met speciale acties slim op die kerkclubs in. Zo kunnen ze een groepstent voor tien of achttien man reserveren. „Ook hebben we dit jaar voor het eerst sinds lange tijd weer een programma voor jeugdleiders.”

En de populariteit van het festival komt volgens IJmker natuurlijk ook door de line-up, want Flevo is het Glastonbury van de christelijke muziek. IJmker: „Door onze historie, dit is de 33e editie, kunnen we een line-up samenstellen waar geen enkel christelijk Europees festival aan kan tippen. Andere festivals komen zelfs langs om te kijken hoe we dat doen.”

Zanger Antonie Fountain: „Sommige van die bands, zoals Anberlin, zijn gericht op de christelijke jongerencultuur in de Verenigde Staten en enorm populair. Het is daar echt een industrie. In Nederland zijn ze te horen op het christelijke radioprogramma van 3FM, X-Noizz, en staan ze in de christelijke jongerenbladen. En tijdens Flevo heb je dan eindelijk de kans om ze te zien.”

Aan Fountains band merk je niet zo snel dat die christelijk is. „Maar als je mijn teksten leest, zie je het geloof wel terug.” Dat is logisch, vindt hij, want „bijna elke kunstenaar stopt iets van zichzelf in zijn werk”. Fountain vergelijkt het met een personage uit de Oscar-winnende film Chariots of Fire (1981): „Een hardloper krijgt de vraag waarom hij rent. ‘God made me fast, and when I run, I feel His pleasure’, antwoordt hij dan. Ik doe ook waar ik voor gemaakt ben. Wanneer ik muziek maak ervaar ik het geluk van God in mij.”

Dansen op je favoriete band en nadenken over levensvragen en religie: die combinatie maakt Flevo volgens IJmker zo leuk. Want de festivaldirecteur wil jongeren ook aan het denken zetten. Daar heeft hij duidelijk ideeën over. Op een eerdere editie liep hij de de tent in waar de Amerikaanse zangeres Rebecca St. James een interview gaf. Tijdens elk optreden roept zij haar fans op maagd te blijven tot het huwelijk. IJmker hoorde haar boodschap aan en zag jonge meisjes instemmend meeknikken. „Wacht maar tot je een vriendje hebt, of het dan nog zo makkelijk is”, dacht hij.

Liever ziet hij een programma als in 2005. Toen zat hij in een tent waar een toneelstuk over porno werd gespeeld. Na afloop vertelden bezoekers voor het vijfhonderdkoppige publiek hoe zij tegenover porno staan. „Heel stoer”, vond IJmker dat.

Het typeert hoe hij Flevo wil vormgeven: een evenement waar jonge mensen worden uitgedaagd na te denken over hun leven. „Als we het over homoseksualiteit hebben, zetten we twee mensen tegenover elkaar. De één is voor, de ander tegen. Of we organiseren ontmoetingen met bekende en onbekende homo’s. Zodat bezoekers zich afvragen waar hun oordeel eigenlijk op gebaseerd is.”