Prins die de wereld wilde verbeteren

Necrologie

Samen met prinses Irene streed prins Carlos Hugo voor een sociale revolutie in Spanje. Politieke strijd tekende zijn leven.

Toch een echte prins, denkt interviewer Jan Keulen als hij prins Carlos Hugo de Bourbon de Parme midden jaren 70 ontmoet. De politiek leider van de Carlistische Partij in Spanje begroet de interviewer zo „hoffelijk” en is zo „smetteloos” gekleed dat hij onmogelijk door kan gaan voor een doorsnee Spaans politicus, concludeert Keulen.

Maar het dagelijks leven van de vanmorgen op 80-jarige leeftijd overleden Carlos Hugo de Bourbon de Parme werd wel degelijk beheerst door de politieke strijd. Hij was de vanzelfsprekende opvolger van zijn vader als leider van de carlisten, de beweging die een federale staat nastreefde met grote autonomie voor de regio’s. Dat moest via een sociale revolutie bewerkstelligd worden. Carlos Hugo nam ook zijn vaders aanspraken op de Spaanse troon over.

Als publiek personage deed Carlos Hugo zijn intrede in Nederland toen hij met prinses Irene trouwde in 1964. Irene, de tweede dochter van prins Bernhard en prinses Juliana, vroeg voor dat huwelijk geen toestemming aan het parlement en gaf daarmee haar aanspraken op de troon op. Dát en haar heimelijke overgang naar het rooms-katholieke geloof kwam haar op kritiek te staan vanuit protestantse hoek.

Irene en Carlos Hugo waren zestien jaar getrouwd, een periode waarin Irene zich vereenzelvigde met de strijd van haar man. Nadat Carlos Hugo in 1968 om zijn aanspraken op de troon was uitgewezen door het regime-Franco, woonde zij negen jaar met hem in Parijs. In die periode voerde zij geregeld namens hem het woord. Ze leidde de carlistische vrouwenbeweging. In 1977 liet Carlos Hugo zijn aanspraken op de troon varen. Hij wilde met de carlisten deel uitmaken van de Spaanse democratie. In 1979 werd hij daarvoor beloond met de Spaanse nationaliteit – tot dan was hij Frans.

Carlos Hugo en Irene kregen samen vier kinderen: Carlos, de tweeling Margarita en Jaime, en Maria Carolina. Over haar huwelijk en het carlisme zei prinses Irene later: „We wilden de wereld verbeteren, maar de tijd was niet rijp, ons huwelijk ging eraan kapot.” In 1980 keerde ze terug naar Nederland, een jaar later werd de scheiding formeel.

De banden tussen Irene en Carlos Hugo werden niet verbroken. Carlos Hugo vergezelde de koninklijke familie geregeld.

Hij leed sinds twee jaar aan prostaatkanker, zijn toestand was al enige tijd kritiek en vanochtend om acht uur overleed hij in Barcelona. Zijn lichaam wordt, met het oog op de hier woonachtige familie, overgebracht naar paleis Noordeinde in Den Haag. Daarna wordt hij bijgezet in de familiecrypte in de Steccatakerk in het Italiaanse Piacenza, bij Parma.