Campus aan eind van Kennisas

De Erasmus Universiteit Rotterdam gaat fors uitbreiden. Niet elders in de stad, maar op de eigen campus in Kralingen.

Waarom geen studium generale van de Erasmus Universiteit in het hart van Rotterdam? Bijvoorbeeld in het voormalige Fotomuseum aan de Witte de Withstraat? Debatterende studenten zouden het nu nog zo vaak als ‘doods’ omschreven stadscentrum tot leven kunnen wekken, stelde de oud-directeur van de Kunsthal, Wim Pijbes, meer dan eens. „Als Rotterdam de binnenstad wil verlevendigen, dan moet de stad zijn best doen om het visitekaartje van een van de meest dynamische instellingen juist daar te huisvesten.”

Of het ooit zover komt? Die kans is klein. „De heimwee naar de stad is altijd gebleven, maar voorlopig zitten wij goed”, zegt rector magnificus Henk Schmidt van de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR). Uitbreidingsplannen heeft zijn onderwijsinstelling (acht faculteiten) wel, maar dan op de bestaande campus Woudestein aan de rand van de stad, vlakbij de A16 in de deelgemeente Kralingen-Crooswijk. „Dat we hier de komende jaren fors gaan uitbreiden, wil niet zeggen dat we Rotterdam de rug toekeren. Sterker: we blijven de stad trouw. Als internationale universiteit met ruim twintig procent buitenlandse studenten voelen we ons sterk verbonden met de havenstad Rotterdam.”

Wie het Masterplan campus Woudestein doorbladert, krijgt toch het gevoel dat de Erasmus Universiteit zich ook de komende decennia grotendeels terugtrekt in haar eigen werkomgeving. Met eigen straten, pleinen, parken, ondergrondse parkeervoorzieningen, winkels, horeca, een theater en een hotel: een dorp aan de rand van de stad. Schmidt bestrijdt die suggestie in zijn werkkamer met uitzicht op de skyline van Rotterdam. „We gaan met de tijd mee en we moeten wel, want we groeien langzaam uit onze jas. Maar het laatste wat we willen is een eiland in de stad creeren. Dus we bouwen ook beslist géén muur om Woudestein heen.”

Integendeel: de hekken om het zestien hectare grote complex verdwijnen de komende jaren. Daardoor zullen stad en universiteit 24 uur per dag met elkaar in verbinding staan, staat te lezen in de strategische toekomstvisie Thuis in de wereld. Met de gemeente is verder afgesproken een ‘Kennisas’ te realiseren: studentenhuisvesting en onderwijsinstellingen gecentreerd op de lijn tussen Woudestein en het Erasmus Medisch Centrum in de binnenstad. „Een mooi plan”, zegt Schmidt. „Maar dan moeten daar zo langzamerhand wel werk van gaan maken.”

Datzelfde kan gezegd worden over de samenwerking die burgemeester Ahmed Aboutaleb vorig jaar afkondigde bij de opening van het universitaire jaar. De gemeente en de EUR halen de banden aan en gaan „elkaars kennis, netwerk en slagkracht” benutten, luidde zijn boodschap. „We willen op korte termijn concrete resultaten boeken”, aldus Aboutaleb.

Ruim elf maanden later blijkt van dat voornemen nog maar weinig terechtgekomen, afgezien van de aanstelling van een chief science officer. Marianne Donker, oud-directeur van de GGD Rotterdam-Rijnmond en hoogleraar volksgezondheidsbeleid aan de EUR, moet het gemeentelijk beleid verbinden met wetenschap, als eerste in Nederland. „Toetsing en bijsturing op basis van gedegen onderzoek”, zegt een gemeentewoordvoerder. Volgende maand verwacht Donker haar vorderingen te kunnen presenteren.

Op de universiteit is vorige maand een voorzichtig begin gemaakt met de voorgenomen verbouwing. Aan het bestaande complex wordt tot 2028 50.000 vierkante meter vloeroppervlak toegevoegd. In 2013, wanneer de EUR het eeuwfeest viert, moet de campus 350 studentenwoningen tellen, inclusief een studielounge, een fitnessruimte en een sportcafé. Sinds vorig jaar wonen bijna honderd studenten op Woudestein in een voormalig bedrijfskundegebouw.

„We moeten onze groei faciliteren”, zegt Schmidt. Bovendien is sprake van groeiende concurrentiestrijd onder de Nederlandse universiteiten. Wie verzuimt te moderniseren, verliest de slag. Pedagogiek wordt volgend jaar toegevoegd aan het onderwijsaanbod. Ook de gemeente is gebaat bij verdere groei. Uit onderzoek is gebleken dat iedere student die in Rotterdam woont en studeert goed is voor een omzet van 35.000 euro per jaar. Het binden van hoogopgeleiden aan de stad is – al jaren – een van de kernopgaven van het stadsbestuur.

Eind vorig jaar stonden 20.400 studenten ingeschreven bij de EUR, ongeveer duizend meer dan in 2008. Voor komend studiejaar houdt de universiteit rekening met een toename van het aantal eerstejaars met 20 procent. In het jubileumjaar 2013 rekent Schmidt op 28.500 ingeschrevenen.

Het groeimodel is mede ingegeven door demografische gegevens. In tegenstelling tot veel andere steden in Nederland vergrijst Rotterdam de komende jaren niet. De stad ‘vergroent’ juist: de bevolking wordt alsmaar jonger. Schmidt: „Met name de derde generatie allochtonen klopt hier steeds nadrukkelijker op de deur.”