Profetenbotten

Het Bulgaarse persbureau BTA pakte flink uit. Dit is wereldnieuws, moeten ze daar hebben gedacht. Op St. Ivan, een eiland in de Zwarte Zee vlakbij de stad Sozopol, hebben archeologen een verzegeld marmeren kistje gevonden met menselijke resten: een stuk opperarm, een schedelfragment en een tand. Het lag onder de vloer van de kerk van St. Jan de Voorloper, die is gebouwd in de vierde eeuw na Christus.

De onderzoeksleider, professor Kazimir Popkonstantinov, twijfelt niet aan de identiteit van de botten. Bij het kistje is een Griekse inscriptie gevonden die zegt dat „Gods dienaar Thomas op de 24ste een stukje van St. Jan heeft gebracht”. 24 juni geldt als de geboortedag van Johannes de Doper, want deze ‘voorloper van Christus’ is volgens de traditie zes maanden eerder geboren dan Jezus, die met Kerstmis jarig is.

Johannes was een rondtrekkende prediker die boetvaardige zondaars onderdompelde in levend water en ook Jezus op diens verzoek doopte in de Jordaan. Koning Herodes Antipas beschouwde hem als een gevaarlijke rebel en liet hem onthoofden.

Moslims noemen hem Yahya en beschouwen hem als een profeet. Zijn verhaal staat in de evangelies van Marcus, Lucas, Mattheüs en Johannes en op negen plaatsen in de Koran. Ook de joodse geschiedschrijver Flavius Josephus noemt hem in zijn Antiquitates Judaicae.

Johannes zou zijn begraven in de stad Sebastia, nu een Palestijns dorp op de Westelijke Jordaanoever waar een moskee naar hem is genoemd. In 362, onder keizer Julianus Apostata (de Afvallige), zou het graf zijn geschonden en een deel van de botten zijn verbrand. Sindsdien is zijn gebeente overal opgedoken. Zijn hoofd ligt op zeker drie plaatsen: in de Omajjadenmoskee in Damascus, in de kerk San Silvestro in Capite in Rome en in de kathedraal van Amiens.

De jongste reliekenvondst is overgedragen aan de Bulgaarse Orthodoxe Kerk en ligt nu in de St. Joriskerk van Sozopol. „Zulke vondsten leveren grote inkomsten op uit toerisme en pelgrimage”, zegt de Bulgaarse minister van Financiën Simeon Djankov. Volgens hem kan Sozopol een ‘tweede Jeruzalem’ worden.

Dirk Vlasblom