Blijf met je poten van onze poten

In de aanloop naar de Gay Pride, die afgelopen zaterdag in Amsterdam werd gehouden, hoorde ik iemand op de radio zeggen: „Blijf met je poten van onze poten af.” Dat is natuurlijk een variant op een oudere uitdrukking, namelijk: „Blijf met je rotpoten van onze rotjoden af.”

Ik kende deze variant niet, maar hij blijkt in deze vorm al zeker sinds 2004 te bestaan. De afgelopen jaren wordt hij vaker gebruikt. Dit in verband met het toegenomen geweld tegen homoseksuelen, met name door moslimjongeren.

Dat geweld is helaas niet van vandaag of gister. Al in 2001 schreef een zekere P. van den Broek uit Amstelveen in een ingezonden brief aan Het Parool: „Rond 1943 heeft iemand op een muur in Amsterdam met grote letters gekalkt: ‘Vuile rotmoffen, blijf met je vuile rotpoten van onze vuile rotjoden af.’ Ik krijg steeds meer het gevoel dat het wellicht tijd wordt voor een hedendaagse variant op de geciteerde volkse hartenkreet: ‘Vuile rotmoslims, blijf met je vuile rotpoten van onze vuile rothomo’s af.’ Ik weet wel dat we op democratische wijze met de discussies moeten doorgaan, maar een wat volkse uiting kan soms een gedachte duidelijker overbrengen dan omhaal van politiek correcte woorden.”

Van den Broek voorspelde dus het ontstaan van deze slogan, die inmiddels al in diverse varianten wordt gebruikt, zij het dat er nergens sprake is van (vuile) rothomo’s.

Overigens is dit de zoveelste variant in een lange reeks. Ik geef enkele voorbeelden. In 1980, een jaar met veel krakersrellen, schreef Nico Scheepmaker: „Rotkrakers, blijf met je rotpoten van mijn rotboom af.”

In 1996 schreef Hans Ree: „Blijf met je buitenlandse rotpoten af van onze rothasjhandelaars”, en in 2007 kopte deze krant: „Blijf met je tengels van onze rotcorporaties af.”

De oudste variant die ik vond dateert van 1967, uit De Gids. Daar is sprake van een spandoek aan de Schreierstoren in Amsterdam met de tekst: „Rot Beernink, blijf met je rotpoten van onze rotburgemeester af.”

Nou wil ik zó aannemen dat er in 1967 zo’n spandoek aan de Schreierstoren heeft gehangen. Veel meer twijfel heb ik over het ontstaan van de moeder van al deze varianten, die je eveneens in diverse varianten aantreft, bijvoorbeeld ook als „Rotmof(fen), blijf met je rotpoten van onze rotjoden af.”

In allerlei bronnen staat dat het hier gaat om aan Amsterdamse muurtekst uit de Tweede Wereldoorlog. Volgens sommigen dateert deze tekst uit 1943, anderen houden het erop dat hij ontstond tijdens de Februaristaking. Zoals bekend brak op 25 februari 1941 in Amsterdam een algemene staking uit, georganiseerd door de CPN, als reactie op razzia’s in de Jodenbuurt, enkele dagen daarvoor.

Het probleem is dat al die bronnen van lang na de Tweede Wereldoorlog dateren – pas uit de jaren zestig. Er is wel gezocht naar contemporaine bronnen, maar die zijn bij mijn weten nooit gevonden.

Dit najaar komt de complete collectie verzetskranten van het Nederlands Instituut voor Oorlogsdocumentatie (NIOD) online – een gebeurtenis om naar uit te kijken. Dit is een van de eerste dingen die ik in die buitengewoon interessante collectie zal opzoeken.

Tot die tijd ben ik zeer benieuwd of er lezers zijn die meer weten. Zoals bekend is het geheugen voor dit soort dingen een zeer onbetrouwbare bron, maar een contemporaine brief of dagboekaantekening zou wel overtuigen.

Reacties graag naar post@ewoudsanders.nl