Misdaad en sumo, het is wederzijdse liefde

Sumo en georganiseerde misdaad in Japan zijn met elkaar verweven.

Maar nu grijpt de politie in. Een nieuwe ronde in de strijd tegen misdaadbendes.

Met de arrestatie, zondag, van drie leden van een misdaadorganisatie in Osaka en Fukuoka is de Japanse politie voor het eerst opgetreden tegen de yakuza, de Japanse maffia, in verband met het gokschandaal dat de sumowereld al enige maanden bezighoudt. Japanse media meldden gisteren dat de politie in verband met de arrestaties maandag huiszoekingen heeft gedaan in kantoren van organisaties die verbonden zijn aan de Yamaguchi-gumi, een misdaadsyndicaat dat met naar schatting 80.000 leden geldt als de grootste yakuza-organisatie van Japan.

De eeuwenoude sport sumoworstelen werd dit voorjaar tot smart van veel fans besmeurd door onwaardig gedrag van worstelaars. Er waren berichten over twee Russische sumoworstelaars die werden gearresteerd voor het roken van marihuana. De Mongoolse kampioen Asashoryu verliet de sport eerloos na een dronken knokpartij voor een nachtclub. En ten slotte was er, in juni, het politieonderzoek naar tientallen worstelaars die betrokken waren bij illegaal gokken, via yakuzaleden, op honkbal.

Voor de nationale tv-zender NHK was dat de reden om voor het eerst sinds 1953 geen dagelijks liveverslag uit te zenden van het grote, drie weken durende Nagoya-toernooi, dat vorige week werd beëindigd. In plaats daarvan konden liefhebbers, vaak mannen van middelbare leeftijd en ouder, slechts kijken naar een dagelijkse samenvatting van twintig minuten.

In een interview met de krant Asahi Shimbun zei de 79-jarige sumocommentator van NHK-tv, Kunihiro Sugiyama, dat het nu tijd is dat iedereen die betrokken is bij het sumo de banden met de onderwereld doorsnijdt. Sumo is, volgens Sugiyama, niet zo maar een sport. „Het is het hart van de Japanse cultuur.”

Het probleem is wel dat steeds minder Japanners dat met hem eens zijn. Jongeren voelen al jaren steeds minder voor de spartaanse kostscholen waar de traditionele sumoworstelaars worden klaargestoomd. Vandaar dat veel professionele worstelaars inmiddels van buiten Japan komen en zij beschikken volgens commentatoren als Sugiyama niet over de correcte instelling. Over de uit Mongolië afkomstige oud-kampioen Asashoryu zegt Sugiyama: „Het is betreurenswaardig, want Asashoryu scheen nooit zijn rol als vertegenwoordiger van de sport te begrijpen. (...) Sumo is speciaal, want een winnaar zou geen vreugde moeten tonen. Je moet rekening houden met de gevoelens van je tegenstander en als je vandaag wint, kun je morgen verliezen.”

Volgens Jake Adelstein, auteur van het boek Tokyo Vice (2009), over de Japanse georganiseerde misdaad, is er al decennia sprake van verwevenheid tussen de sumowereld en de yakuza. Geruchten dat wedstrijden tevoren zijn verkocht, zijn al zo oud als de sport. Tegen het persbureau AP zei Adelstein: „Sumo is betrokken bij georganiseerde misdaad, omdat er al jaren een symbiotische relatie is. De worstelaars en de yakuza hebben een wederzijdse bewondering voor elkaar. Yakuza verwerven status door gezien te worden in het gezelschap van worstelaars, en de sumoworstelaars krijgen geld, drank, eten en vrouwen.”

Het optreden van de politie tegen de yakuza, is volgens de website van de Christian Science Monitor geen incident. De schande van het sumodebacle heeft de nationale Japanse politie nieuwe energie gegeven om op te treden tegen de georganiseerde onderwereld, die verbazend openlijk te werk ging. De nieuwe chef van de politie, Takaharu Ando, heeft bovendien bij zijn aantreden verklaard dat hij wil dat de yakuza uit het openbare leven verdwijnen. De politie lekte informatie over het sumoschandaal om zo de algemene afkeer van het corrumperen van de nationale sport in te zetten tegen de invloed van de yakuza. De vraag is alleen of de invloed van de bendes ophoudt als de yakuza ondergronds gaat.