Een diva die je wel moet vergeven

Topmodel Naomi Campbell getuigt morgen in Nederland tegen Charles Taylor.

Haar temperament deed haar vaker in de rechtszaal belanden.

November 12, 2005, Koidu, Kono, Sierra Leone: Sierra Leone is one of the world's richest countries in diamond mineral deposits. Throughout the civil war that lasted a decade and left some 50,000 dead, the illicit diamonds, known as Yannis Kontos/Hollandse Hoogte Yannis Kontos/Hollandse Hoogte

Door Marleen Luijt

Naomi Campbell in de rechtbank, what else is new? Alleen al haar eigen personeel heeft ze in het laatste decennium ten minste acht keer verbaal en fysiek mishandeld. De krant Scotland on Sunday bedacht een treffende bijnaam: ‘Satan in stilettos’. In 2000 werd ze schuldig bevonden aan het aanvallen van haar assistent met een mobiele telefoon. In 2006 gebruikte ze weer haar mobieltje, toen om het naar het hoofd van de schoonmaakster te gooien. De rechter besloot om haar naar een anger management-cursus te sturen.

Een fijne opvoedkundige les, alleen bleek die weinig effectief. Twee jaar daarna raakte Campbell op London Heathrow haar koffer kwijt en ontstak in woede. Voor haar ‘agressieve gedrag’ (spugen, slaan) richting luchthavenpersoneel en agenten kreeg ze 200 uur gemeenschapsdienst en een boete van 4.500 dollar.

The Independent haalde daarop een eerder citaat aan van het model: „Woede is een manifestatie van dieper gelegen problemen. Bij mij zijn dat onzekerheid, zelfrespect en eenzaamheid.”

En in een interview met Oprah Winfrey in mei zei ze: „Het is een vorm van verlatingsangst en een poging om een familie om mij heen op te bouwen. Als ik wantrouwen voel, dan... all my cards go down.”

Humor heeft ze wel, dat moet je haar nageven. Op haar T-shirt prijkte eens de tekst: ‘Naomi hit me...’. En op de achterkant: ‘...and I liked it’.

Nu heeft deze zaak, waarin het 40-jarige Britse supermodel moet getuigen tegen ex-president Charles Taylor, niets te maken met haar temperament. Maar wél met dat andere bekende diva-ingrediënt: behalve een – inmiddels overwonnen – drugs- en drankverslaving, een hang naar de rich and famous van deze wereld. Sinds ze 25 jaar geleden ontdekt werd, heeft Campbell een reeks trophy men op haar naam staan, onder wie Eddie Murphy, Mike Tyson, Robert De Niro, Sylvester Stallone en Eric Clapton. Tegenwoordig woont ze in Moskou bij haar geliefde Vladimir Doronin, een Russische multimiljonair.

Misschien komt het door haar afkomst, dat ze graag ergens bij wil horen. Campbell werd geboren in Londen. Haar Chinees-Jamaicaanse vader stond niet vernoemd op haar geboortecertificaat, ze heeft hem nooit ontmoet. Haar moeder Valerie was een danseres en vaak op tournee. De nanny, vrienden en kennissen voedden Naomi op.

Campbell is een vrouw met veel gezichten. Dat komt misschien wel omdat haar sterrenbeeld ‘tweelingen’ is, zei haar voormalig agent Carole White in The Observer. White vond het een „bloody nightmare” om met haar te werken, vertelde ze. „Ze is onvoorspelbaar en het was maar de vraag wanneer ze kwam opdagen. Ik zorgde voor haar, haast zoals een moeder zou doen.”

Toch is Campbell nog altijd een rolmodel in de modewereld en zet ze zich veelvuldig in voor goede doelen. Zij was het die zwarte modellen op gelijke voet bracht met blanke modellen. Ze was het eerste zwarte model op de cover van de Franse Vogue en sprak zich als een van de weinigen uit over racisme in de mode-industrie. Steve Pope is redacteur van Voice, het weekblad voor de Britse zwarte gemeenschap. Hij vindt haar een pionier: „Het was altijd een onuitgesproken regel dat modebladen minder verdienden als er een zwart model op de cover stond”, zei Pope in The Observer. „Door Naomi veranderde dat en namen de verkoopcijfers zelfs toe als zijzelf op de cover stond.”

Campbell werd ontdekt op 15-jarige leeftijd. Binnen drie jaar domineerde ze met Cindy Crawford, Christy Turlington, Linda Evangelista en Claudia Schiffer de catwalk en modebladen. Haar walk werd – en wordt – beschouwd als onovertroffen. Marie O’Riordan, redacteur van Marie Claire, zei in The Observer: „Als zij op de catwalk is, kun je je ogen niet van haar afhouden.” O’Riordan kon Campbell wel schieten om haar divagedrag, maar, zegt ze: „Je móét haar wel vergeven. Ze is altijd te laat, maar ze maakt dat ook weer goed... áls ze verschijnt. Ze is gewoon een superster diva.”