PvdA-leider Cohen laakt rol Lubbers in formatie

PvdA-fractievoorzitter Job Cohen heeft vanmorgen zijn misnoegen overgebracht aan informateur Ruud Lubbers. Hij vindt het „onjuist” en „een wonderlijke toestand” dat aan de opdracht van koningin is voorbijgegaan. Zij had gevraagd een meerderheidscoalitie te onderzoeken, terwijl Lubbers volgens Cohen „zijn gang is gegaan” en de optie presenteert van een minderheidskabinet van VVD en CDA, met gedoogsteun van PVV.

Lubbers ontving vandaag de leiders van de overige Kamerfracties om hen te informeren over het formatieproces. Na afloop van zijn gesprek met Lubbers ging Cohen in op de opmerkingen van VVD-leider Mark Rutte. Die noemde Cohen vandaag in de Telegraaf „de matchmaker van rechts”, omdat Cohen coalities met PvdA en VVD onmogelijk zou hebben gemaakt.

Volgens de PvdA-leider is het juist Rutte die een coalitie van VVD, PvdA, GroenLinks en D66 onmogelijk maakte. Volgens Cohen wil de VVD-leider al vanaf de verkiezingen met de PVV en CDA verder. Cohen is nog wel degelijk bereid, zei hij, om de mogelijkheid van een middenkabinet van VVD, PvdA en CDA te onderzoeken.

Rutte heeft inmiddels verklaard niet meer beschikbaar te zijn voor andere coalitieopties dan het minderheidskabinet van VVD en CDA met gedoogsteun van de PVV. Hij vindt dat Cohen ‘krokodillentranen’ huilt. „Hij vroeg ons expliciet te gaan onderhandelen over rechts en nu dat lukt, is hij boos.” Rutte noemt Cohen „de vroedvrouw van het minderheidskabinet”.

SP-leider Roemer meent dat Cohen ten onrechte heeft gedacht dat de onderhandelingen over rechts op niets zouden uitlopen. Roemer: „Hij heeft gegokt en verloren.”

Ook binnen de PvdA is deze opvatting te horen. Oud-minister Bram Peper noemt Cohen „geen briljant schaker”, die „onhandig„ opereert en zich volgens mij voortdurend afvraagt: waar ben ik nu weer in beland?” Belangrijkste verwijt: Cohen heeft aangevoeld noch ingezien hoe groot het verlangen bij de CDA-top is om met de VVD te regeren.

Voorzitter van het wetenschappelijk bureau van de PvdA, Monika Sie, vindt dit oordeel te hard. Dat een kabinet met PvdA én VVD, zoals Paars Plus, er niet in zit, vindt zij logisch, gezien de sociaal-economische tegenstellingen tussen de partijen. „Maar we kunnen ook concluderen dat de machthebbers in het CDA op sociaal-economisch inhoudelijke punten zó veel liever met de VVD dan met de PvdA willen regeren, dat ze op sociaal-cultureel gebied bereid zijn het offer te brengen om tot een vergelijk te komen met de PVV.” Christen-democraten die samenwerking met de PVV schuwen, blijken het niet voor het zeggen te hebben binnen het CDA, zegt zij.