Carrièrepoliticus met verkeerde vriend

Oud-politiechef Selebi had nauwe banden met een drugsbaron. Hij leverde hem gevoelige informatie in ruil voor maatpakken.

Former South African National Police Commissioner Jackie Selebi, at the Johannesburg High Court, in Johannesburg, South Africa, Thursday, July 1 2010. Selebi is facing charges of corruption relating to up to 1.2 million South African rand he allegedly received from various people in return for favours, including controversial "businessman" Glenn Agliotti. (AP Photo/Werner Beukes, Pool)
Former South African National Police Commissioner Jackie Selebi, at the Johannesburg High Court, in Johannesburg, South Africa, Thursday, July 1 2010. Selebi is facing charges of corruption relating to up to 1.2 million South African rand he allegedly received from various people in return for favours, including controversial "businessman" Glenn Agliotti. (AP Photo/Werner Beukes, Pool) AP

Hij liep er tot op de laatste dag piekfijn bij. Jackie Selebi, oud-hoofd van de Zuid-Afrikaanse politie en de internationale politieorganisatie Interpol, heeft tijdens het negen maanden durende corruptieproces in Johannesburg geen geheim gemaakt van zijn liefde voor scherp gesneden merkpakken.

Hij deelde die voorkeur met zijn vriend Glenn Agliotti, een veroordeelde drugsbaron met wie hij regelmatig uit winkelen ging. Maar juist dat laatste werd hem fataal. Gisteren achtte de rechter Selebi schuldig aan corruptie. Selebi, een prominent lid van regeringspartij ANC en een vertrouweling van oud-president Mbeki, hangt ten minste 15 jaar gevangenisstraf boven het hoofd. De strafmaat wordt op 14 juli bepaald.

Selebi en Agliotti leerden elkaar kennen begin jaren negentig, toen de ex-onderwijzer Selebi op het hoofdkantoor van het toen net gelegaliseerde Afrikaans Nationaal Congres verantwoordelijk was voor de repatriëring van vrijheidsstrijders uit ballingschap. Agliotti kwam met het merkwaardige voorstel om uit Japan tweedehands kleding voor de terugkerende ballingen te importeren. De deal ketste af omdat Japanners een ander postuur bleken te hebben dan Zuid-Afrikanen, maar Selebi en Agliotti hielden contact.

Na de eerste democratische verkiezingen in 1994 werd Selebi namens het ANC parlementslid, om al een jaar later aangesteld te worden als ambassadeur bij de VN in Genève. President Mbeki haalde hem terug naar Zuid-Afrika om in 2000 als eerste zwarte nationale politiecommissaris aan te treden. Ervaring met de politie had hij helemaal niet. Mbeki koos voor een politieke benoeming om de uit de hand lopende criminaliteit in Zuid-Afrika aan te pakken.

De vriendschap met Agliotti werd juist in deze jaren steeds sterker. De maffiabaas nam de politiechef geregeld mee naar dure boetieks in Johannesburg, waar ze op rekening van Agliotti pakken en schoenen kochten. Agliotti betaalde ook de Italiaanse merkschoenen die Selebi president Mbeki cadeau wilde doen en een Louis Vuitton-handtas voor de vrouw van de politiebaas. Hij doneerde ook ongeveer 3.000 euro voor een diner in Frankrijk, waar Selebi succesvol lobbyde voor het voorzitterschap van Interpol.

In ruil kreeg Agliotti volgens de rechter inzage in politierapporten en strikt vertrouwelijke documenten van binnenlandse en buitenlandse inlichtingendiensten. Selebi heeft altijd gezegd onschuldig te zijn. Hij heeft naar eigen zeggen van Agliotti alleen ooit een Zwitsers zakmes aangenomen.

Tijdens het af en toe bizarre proces knutselde Selebi thuis een rapport in elkaar dat moest aantonen dat de informatie die hij met Agliotti deelde niet vertrouwelijk was. De rechter verklaarde gisteren dat Selebi als getuige tijdens het proces „totale minachting voor de waarheid” had getoond.

Selebi houdt vol dat hij slachtoffer is van een politieke samenzwering. Dat idee werd door de rechter verworpen, maar politieke implicaties had het proces wel degelijk. Mbeki hield zijn politiechef lang de hand boven het hoofd en zette de hoofdaanklager van het land op non-actief toen die hem wilde vervolgen. Als de ANC-carrièrepoliticus de cel in gaat, toont dat volgens de oppositie dat voor de wet „eindelijk iedereen gelijk is”.