CDA: mogelijk met VVD, D66 en GroenLinks

Het CDA zou in een kabinet met de VVD, D66 en GroenLinks willen samenwerken, omdat die partijen bereid zijn om economie en zorg te hervormen. Dat zei CDA’er Marja van Bijsterveldt vandaag.

Van Bijsterveldt, staatssecretaris van Onderwijs en nummer 5 op de kandidatenlijst van het CDA, benadrukte direct dat zij geen coalitievoorkeur uitsprak: „Ik zeg niet dat er een coalitie moet komen met de hervormingsgezinde partijen, maar wel dat wij vooruit willen en de welvaartsstaat overeind willen houden.” Dat wil de PVV volgens haar niet: „De PVV is echt stilstand en dat is achteruitgang.”

De afgelopen weken is er veel gesproken over mogelijke coalities na de verkiezingen. GroenLinks en D66 hebben een voorkeur voor een paars kabinet, met VVD en PvdA erbij. De PVV wil met CDA en VVD regeren. VVD, PvdA en CDA, houden verschillende opties open en bekritiseren elkaars keuzes.

Zo dreigt er volgens PvdA-leider Job Cohen een tweedeling in de samenleving als de VVD en de PVV met het CDA aan de macht zouden komen. Dat VVD-leider Rutte zo gemakkelijk doet over die optie, is „onbegrijpelijk”. Zo’n coalitie zou schadelijk zijn voor de positie van Nederland in Europa, zegt Cohen, omdat de PVV tegen de rechtstaat „aanschuurt”.

Rutte had eerder gezegd dat een coalitie VVD, CDA, PVV „een uitkomst zou kunnen zijn” van de verkiezingen. Op economisch gebied zou dat lastig zijn, zei Rutte: „De PVV heeft een linkse agenda, net zo links als de SP.” Maar samenwerken met de PvdA in een paars kabinet is voor de VVD nog moeilijker, suggereerde Rutte: „De afstand tussen de VVD en de PvdA is nog nooit zo groot geweest sinds de jaren zeventig.”

De formatie dreigt te worden belast met de ‘breekpunten’ die partijen nu al formuleren. Zo heeft PVV-leider Geert Wilders de verhoging van de AOW-leeftijd als breekpunt benoemd, iets wat een coalitie met CDA en VVD ernstig zou bemoeilijken. CDA-leider Balkenende deed dat voor een aanpassing van de hypotheekrenteaftrek, terwijl D66 het niet aanpakken van de woningmarkt juist als reden noemt om niet aan een kabinet deel te nemen.

In het Financieele Dagblad keren CDA-economen Lans Bovenberg, Sylvester Eijffinger en Harry Verbon zich tegen het CDA-taboe op aanpassing van de hypotheekrenteaftrek. Ook volgens CDA’er Frans Andriessen, oud-minister van Financiën, moet de aftrek „op de helling”, zo zei hij vorige week.

Rectificaties / gerectificeerd

Correcties & aanvullingen

In het bericht CDA: mogelijk met VVD, D66 en GroenLinks (31 mei, pagina 3) staat dat GroenLinks een voorkeur heeft voor Paars. Dat is onjuist. GroenLinks wil graag samenwerken met PvdA en D66 in een hervormingskabinet. Als derde partner gaat de voorkeur van GroenLinks niet uit naar de VVD, maar naar de SP.