Een nieuwe VOC in thee, zaden en specerijen

Aandeelhouders van Acomo stemden vandaag in met de overname van Van Rees en Red River. Handelshuizen in thee en specerijen komen als vanouds in één bedrijf.

De eerste Nederlandse schepen van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC) voeren iets meer dan 400 jaar geleden naar Azië voor peper en specerijen. Tegenwoordig varen schepen nog steeds in opdracht van Nederlandse handelshuizen richting Azië, voor veelal dezelfde producten. Het belangrijkste verschil: destijds ondersteunde de staat deze samenwerking tussen de handelaren. Daarvan is nu geen sprake meer.

Maar de handelshuizen Catz International , Van Rees (theehandel) en Red River (zadenhandel) zoeken weer de samenwerking. Amsterdam Commodities (Acomo), het beursgenoteerde moederbedrijf van Catz, kondigde vorige week de overname van Van Rees en Red River aan. De aandeelhouders van Acomo stemden vandaag voor deze acquisitie, waarvoor Acomo 100 miljoen euro aan de vorige eigenaar Deli Maatschappij betaalt.

Van Rees en Red River behaalden vorig jaar een gezamenlijke omzet van een kleine 250 miljoen euro met 390 werknemers. Ter vergelijking: Catz zette vorig jaar zo’n 150 miljoen euro om met 65 werknemers en was daarmee verantwoordelijk voor 90 procent van de totale omzet van Acomo.

Henk Moerman, directeur van Catz, verwacht vooral dat Catz en Van Rees regelmatig gebruik zullen maken van elkaars contacten. „Neem bijvoorbeeld de huidige onrustige situatie in Thailand, waar wij gedroogd fruit vandaan halen”, zegt Moerman. „Het zal niet de eerste keer zijn dat relatief kleine moeilijkheden uitmonden in een burgeroorlog”, zegt hij. „Tot nu toe heeft Catz altijd haar strategie en handelsafspraken naar eigen inzicht gemaakt”, vertelt Moerman. „Maar het is erg prettig dat we in de toekomst in dit soort gevallen kunnen overleggen met de collega’s van Van Rees, die eveneens veel in Azië handelen.” De samenwerking met Red River zal geringer zijn, omdat dit concern zich bezighoudt met de handel in zonnebloemzaden in de Verenigde Staten.

In 2006 maakte Acomo met de acquisitie van het Nederlandse handelshuis Tefco EuroIngredients al een voorzichtig begin met het overnemen van bedrijven in de voedingsmiddelenbranche. In februari 2009 volgde het kleinschalige Belgische grondstoffenbedrijf Snick EuroIngredients, goed voor een jaaromzet van 5 miljoen euro. En nu voegt het Van Rees en Red River toe. „We zullen op zoek blijven naar nieuwe bedrijven, daar zit geen maximum aan”, zegt Acomo-directeur Stéphane Holvoet.

Door de recente overname bezit Acomo inmiddels vijf handelshuizen, die fungeren als tussenpersonen. Handelshuis Catz verbouwt niet haar eigen producten en het brengt de producten ook niet op de consumentenmarkt. Het concern koopt voedingsmiddelen van plantages, lokale boeren en agenten en is actief in circa 90, veelal Aziatische landen. Vervolgens verscheept Catz de producten naar het Westen - een kwart gaat naar Nederland -, waar de afnemers het direct op de consumentenmarkt brengen of verwerken in hun artikelen: kokos voor in koekjes, noten voor in repen, gedroogde vruchten voor in muesli.

Omdat Catz de meeste handelswaar maanden kan bewaren, is het bedrijf in staat schommelende prijzen op te vangen. Bij hoge inkoopprijzen van bijvoorbeeld kaneel, kruidnagelen of walnoten, spreekt Catz haar reserves aan. Catz heeft naar eigen zeggen de huidige dominante positie in de markt mede te danken aan het faillissement van concurrerende handelshuizen in het afgelopen decennium. De winst steeg in de afgelopen tien jaar van 5,1 miljoen euro (11,2 miljoen gulden) in 1999 naar 13,5 miljoen euro in 2009. Voor Acomo komt daar binnenkort de winst van Van Rees en Red River bij, die bedroeg in 2009 gezamenlijk 13,4 miljoen euro.

De directeur van Van Rees, Flip van Rijen, was aanvankelijk niet erg enthousiast over de overname van zijn bedrijf. „Maar na het eerste gesprek bleek dat de bedrijven erg goed bij elkaar passen”, zegt Van Rijen. „Bovendien kunnen we ook gaan samenwerken in bijvoorbeeld de verscheping van producten. Daar hebben zowel Catz, als wij voordeel van.”

Handelshuis Van Rees houdt zich uitsluitend bezig met thee. Het concern heeft het hoofdkantoor, net als Catz, in Rotterdam en negen dependances in Azïe, Afrika, Europa en Noord-Amerika. Jaarlijks verhandelt het handelshuis zo'n 80.000 ton theebladeren voor gemiddeld 2,50 euro per kilo. Vervolgens verhandelt Van Rees dit als originele thee, of mengt het bedrijf de bladeren in laboratoria voor grote bedrijven als Douwe Egberts. Die hoeven de thee alleen nog in het zakjes te stoppen. Bij Van Rees zijn 29 theeproevers in dienst die na iedere oogst bepalen welke combinaties van theesoorten ze moeten maken om eenzelfde smaak te bereiken. Voor een regulier zakje thee zijn soms tientallen verschillende theesoorten van over de hele wereld nodig.

Deze bedrijfsvoering zal niet veranderen nu Acomo Van Rees overneemt, verzekert Acomo-directeur Holvoet. „We zullen niemand ontslaan en ook aan de werkwijze willen we niets wijzigen. Het enige dat verandert: Van Rees krijgt een nieuw moeder- en zusterbedrijf.” Zusteronderneming Catz zal Van Rees met open armen ontvangen. „Want samenwerking kan alleen maar voordelen opleveren”, zegt Catz-directeur Moerman. „Dat weten handelaren al eeuwen.”