Utker

Voor wie eindexamen doet en zich zorgen maakt over Nederlands, even een relativering: dit is waarschijnlijk de laatste keer dat je je druk maakt over een tekstverklaring. Ik kan me zelf in ieder geval niet herinneren dat ik ooit nog in een discussie verzeild ben geraakt over wat eigenlijk de ‘hoofdgedachte van een alinea’ is.

Wel heb ik inmiddels door wat mensen echt bezighoudt in onze taal. Dat zijn dingen die je nooit op je examen krijgt. Wat mij al talloze malen is gevraagd, in verschillende settings en vanuit verschillende lagen van de bevolking, is dit: „Het merk Dr. Oetker, dat wij kennen en waar wij van houden, wordt in de reclame ineens Dr. Utker genoemd. Waarom is dat?”

Het makkelijke antwoord is: Utker is de correcte Duitse uitspraak – in plaats van een Umlaut kun je ook een e achter een letter plaatsen. Er staat dus eigenlijk Ötker, en dat spreek je inderdaad uit als Utker.

Maar dat verklaart niet alles. Want waarom zeiden ze in de reclame vroeger dan wel Oetker? Blijkbaar heeft er een omslag plaatsgevonden – om precies te zijn: in mei 2009. Realiseerden ze zich toen ineens dat ‘oetker’ associaties oproept met ‘oetlul’? Maar dan: ‘utker’ klinkt óók heel lullig.

Op de website van Dr. Oetker staat dat ze er trots op zijn dat Dr.Oetker een familiebedrijf is (Dr. August Oetker vond in 1891 in Bielefeld het bakpoeder ‘Backin’ uit), en dat daarom de naam moet worden uitgesproken zoals de familie het zelf doet.

In een ‘keuringsdienst van waarde’-momentje toch maar eens Dr. Oetker opgebeld, voor nadere toelichting. Want waarom toch inééns die omslag? Het was toch altijd al een familiebedrijf? Wat is er gebeurd?!

Met ingehouden zucht zegt de secretaresse van Dr. Oetker: „Er is niets aan de hand. Het is gewoon belangrijk dat onze naam goed wordt uitgesproken.”

Onbevredigend antwoord.

„Is er een nieuw management ofzo?”

„Nee, er is echt niets.”

Jaja.

Onderzoeksjournalisten, eropaf!

paulien cornelisse