Italië gaat 24 miljard bezuinigen

De Italiaanse regering is het gisteravond eens geworden over bezuinigingen van 24 miljard euro in de komende twee jaar. De maatregelen moeten de financiële stabiliteit garanderen en het mogelijk maken om het begrotingstekort in 2012 weer onder de 3 procent van het bruto binnenlands product te brengen, zoals de Europese Unie vereist.

Het bezuinigingspakket voorziet in een verlaging van de overdracht van geld naar regio’s, provincies en gemeenten van 13 miljard euro. Zij moeten efficiënter gaan werken. Ambtenarensalarissen worden voor drie jaar bevroren. De pensioengerechtigde leeftijd voor vrouwen wordt al in 2016 in plaats van 2018 verhoogd naar 65 jaar. Werknemers die eind dit jaar met pensioen zouden gaan, mogen dat nu pas een half jaar later. De salarissen van ministers, rechters en andere overheidsfunctionarissen worden met 10 procent gekort. Bovendien hoopt de regering 7 miljard euro op te halen met een krachtiger aanpak van belastingontduiking, en komt er een generaal pardon voor illegaal gebouwde of verbouwde huizen. Door een boete te betalen, kan men het huis regulariseren. Dit moet 2 miljard euro opleveren.

Premier Silvio Berlusconi zou ontevreden zijn met de bezuinigingen. Nadat hij lang heeft volgehouden dat de crisis Italië niet zo ernstig heeft getroffen als andere landen, ziet zijn kabinet zich nu gedwongen toch fors in te grijpen. Hij is beducht voor verhoging van belastingen, terwijl hij had beloofd deze te verlagen.

Zijn rechterhand, kabinetssecretaris Gianni Letta, en minister van Financiën Giulio Tremonti hebben hem er onder zes ogen van moeten overtuigen dat ingrijpen onvermijdelijk is. „Zware offers zijn nodig om Italië te redden van het risico van Griekenland”, zei Letta. Tremonti zei tijdens de ministerraad tegen protesterende collega-ministers: „We hebben behoefte aan totale overeenstemming binnen de regering, omdat het deze keer niet gaat om het overtuigen van de Italianen, maar van euroland.”

Italië heeft absoluut gezien de grootste staatsschuld van alle eurolanden. Deze zal eind 2010 zijn opgelopen tot 118 procent van het bbp. De economie is door de fors teruggelopen export meer gekrompen dan in andere landen. De afgelopen weken bestond de vrees dat Italië net als Griekenland in de problemen zou komen, maar dat is niet gebeurd. Door de stringente begrotingspolitiek van minister Tremonti is het begrotingstekort beperkt gebleven tot 5,3 procent in 2009, net als in Nederland. Maar om echt uit de problemen te komen, moet Italië structureel hervormen en de staatsschuld terugbrengen. Daarvoor zijn extra maatregelen nodig.

De werkgeversorganisatie Confindustria heeft gematigd positief gereageerd op het bezuinigingspakket, mits de maatregelen structureel zijn. De grootste vakbond CGIL is tegen en stelt dat de zwakste schouders de zwaarste lasten moeten dragen. Ook vanuit de regio’s wordt heftig geprotesteerd. Men vreest dat de diensten aan de burgers worden verminderd en de belastingen worden verhoogd.