Liever geen GroenLinks of PVV

De KRO waarschuwt per brief: GroenLinks en PVV willen dat de omroepen worden opgeheven. „Zo raken KRO-leden hun stem kwijt.” Een stemadvies.

De meeste politieke partijen willen flink snoeien in de driekwart miljard euro die jaarlijks naar de publieke omroep gaat. In een brief aan 460.000 KRO-leden waarschuwt Koen Becking, directievoorzitter van de KRO, dat radio- en televisieprogramma’s in gevaar zijn. Hij roept op ‘een krachtig tegengeluid’ te laten horen.

„GroenLinks en de PVV gaan zelfs zover dat omroepverenigingen moeten worden opgeheven. Zo raken KRO-leden hun stem kwijt”, schrijft hij.

Mag een grotendeels door de overheid gesubsidieerde omroep een stemadvies geven?

„GroenLinks en de PVV zeggen dat omroepverenigingen geen bestaansrecht meer hebben. We zijn een privaatrechtelijke instelling.”

Is dat niet betuttelend?

„Ik zou niet weten waarom wij niet mogen zeggen dat wij er anders over denken. We zeggen niet: je moet op die partij stemmen, maar wel: weet op wie je stemt.”

Waarom voert u als enige een ledenactie nu nog niet bekend is hoeveel en waarop wordt bezuinigd?

„Ik houd rekening met grote bezuinigingen, maar met 200 miljoen zet je de bijl aan het bestel. De vraag is: waar gaat het mes dan in? Worden programma’s geschrapt of gaat het om bezuinigingen op overhead, bureaucratie en regeltjes? Ik vind dat je zou moeten korten op de Nederlandse Publieke Omroep (NPO), het overkoepelende orgaan waar 400 mensen werken die geen programma’s maken en zorgen voor enorme beleidsdruk. De KRO heeft 250 werknemers, veel creatieven die programma’s maken. Zij hebben geen idee wat er bij de NPO gebeurt.”

Hoe ver gaat de regelzucht?

„Ik wacht vier maanden op toestemming van het Commissariaat voor de Media om een wandtegeltje te kunnen maken van het programma Boer zoekt vrouw. Over alles ben je voortdurend in conclaaf met de raad van bestuur van de Publieke Omroep, collega-omroepen, het Commissariaat, je eigen raad van toezicht en ledenraad. Er komen ook steeds meer regeltjes bij om de radicale technologische veranderingen te beheersen. Het moet simpeler en opener.”

Volgens bestuursvoorzitter Henk Hagoort valt er maar weinig te besparen als je de programma’s ongemoeid laat.

„Ik vind het sterker als je zegt: we willen een sterke publieke omroep overeind houden en om te voorkomen dat het kapmes erdoorheen gaat, zijn wij bereid om te veranderen. Ik zie wel degelijk mogelijkheden: waarom moeten we tien ontvangstbalies hebben, twintig kopieerapparaten en al die managers en bestuurders?”

U pleit voor een ander omroepsysteem?

„Ik vind het waardevol dat verschillende visies over de samenleving en maatschappelijke stromingen vertegenwoordigd zijn en dat taakorganisaties aanvullende programmering brengen. De publieke omroep is met 3,7 miljoen leden een bindende factor in een verbrokkelde samenleving.”

Maar wilt u er wel kritisch naar kijken?

„Ik wil in Hilversum graag een debat voeren over de publieke waarden van de omroep. In ons eigen programma De leukste jaren, Een tegen 100(NCRV) of Gehaktdag (AVRO) zie je te weinig publieke waarden terug. Door de kijkcijferterreur komen dat soort programma’s in de schema’s. De netmanagers zeggen: een groot publiek moet een programma voldoende waarderen. Maar er is meer dan scoren.”

Is de publieke omroep uitgehold?

„Nee, maar de publieke omroep hoort een waaier te zijn met felle kleuren en die kleuren zijn verwaterd. Ik wil de scherpte terug. Kwaliteitsdrama, onderzoeksjournalistiek, Europa.”

Waarom lukt dat niet?

„De netmanager beslist of een programma wel of niet wordt gemaakt. Dat geldt niet voor gevestigde namen als Spoorloos, Boer zoekt Vrouw of de Reünie, want die staan buiten discussie. Maar wel voor nieuwe initiatieven. Ik weet zeker dat er omroepen zijn die liever meer verdiepende programma’s willen brengen met wat minder kijkers, maar de netmanager houdt dat tegen.”

Het aantal omroepen moet de komende jaren fors verminderen. Hoe ziet u de toekomst van de KRO?

„Het huidige omroepbestel is te complex en daardoor te duur. Je kunt op facilitair niveau samenwerken. KRO, NCRV en AVRO delen nu al een pand. Je kunt ook meer samenwerken in programmagenres. De laatste stap is fusie. Dat moet gebeuren als de nieuwe concessieperiode in 2015 aanbreekt. Ik denk eerder dat er tien dan vijftien omroepen over zullen blijven. Voor de KRO kun je het doen via de christelijke as, over de boeg van de journalistiek of je kijkt welke omroepen elkaar aanvullen. Maar je moet reëel zijn: de EO en de KRO samen lijkt me heel ingewikkeld. Dat wordt op de werkvloer heel moeilijk. Je moet er wel een gevoel bij hebben.”