Isabel Allende

Het zal niet voor niets zijn dat Isabel Allendes Het eiland onder zee (Wereldbibliotheek, € 19,90) na verschijnen in alle bestsellerslijsten stond. Behalve dat het om de nieuwe Allende gaat, is de timing namelijk erg goed. Bij wie liggen de beelden van de aardbeving in Haïti afgelopen januari immers niet meer vers in het geheugen?

Allende voegt aan de bekende feiten een nieuwe dimensie toe: romantische, historische fictie, een beproefde stijl om er al verhalend een hele cultuurgeschiedenis door te jagen. Via generaties karakteristieke vrouwen die hun levenswegen bewandelen langs de scheerlijnen van de grote gebeurtenissen in de geschiedenis.

Traag ontrollen haar verhalen zich, zoals al eerder te ervaren was in onder andere haar succesdebuut Het huis met de geesten, in Eva Luna en Inés, vrouw van mijn hart. Levens worden minutieus beschreven, uren, dagen, maanden; de tijd in Allende’s boeken gaat even langzaam als de tijd in het echt.

Haar boeken ademen exotische sferen. De zonverwarmde aarde waarop achttiende-eeuwse slavenvoeten lopen, de indringende geur van kokende melasse, het kruipend ongedierte dat met vergiftigde chilipepers bestreden wordt en de Creoolse stoofschotels geven geur, kleur en smaak aan het verhaal dat bol staat van de zinneprikkelende omschrijvingen van het leven op de plantages en in de steden.

Slaven, courtisanes en legendarische opstandelingen staan in schril contrast met de wrede, domme en vooral zo stijve Fransen die het eiland bestieren en hun fortuin maken met de koffie en suikerplantages. Doe daar een flinke snuif voodoo, riten, bij- en volksgeloof bij en het verhaal omsluit je, zuigt je in die tragische geschiedenis van het eiland (toen nog Saint-Domingue) dat van ’s werelds rijkste kolonie naar de armoe afglijdt, als de slavenopstand serieus wordt en de laatste nog levende blanken in allerijl vluchten.

Tragiek en geluk, lotsbestemming of juist onverwachte spelingen van het lot – al dan niet ongeloofwaardig – het wisselt zich af in het levensverhaal van de slavin Zarité. Je reist mee door haar leven, je bewondert haar moederliefde en beweent haar tragiek.

Tot na de laatste letter. Dan sta je weer met beide voeten op de koude Hollandse grond, eventjes menend dat je nu alles begrijpt van het wonderlijke land dat Haïti is.

Viola Lindner