Bij de voorplaat

De gloeiende pluim voorop is xenongas dat wegschiet uit een ionenmotor. De maansonde Smart-I had zo’n ionenmotor. En ook de komeetsonde Deep Space wordt – gestaag, kalm en superzuinig – voortgestuwd met pluimpjes xenongas. Die ontstaan in een slim systeem waarin een elektrostatisch veld samenspant met magnetische velden. In het elektrostatische veld reizen (lichte) vrije elektronen naar een (positief geladen) anode. De magnetische velden zorgen ervoor dat ze dat niet in rechte lijn doen, maar spiraliserend. Zo zijn ze lang onderweg en dat vergroot de kans op botsingen met het xenongas dat intussen de motor in stroomt. In die botsingen worden xenonatomen geïoniseerd (ze raken elektronen kwijt) en de (zware) positief geladen xenonionen die dat oplevert, laten zich juist weinig gelegen liggen aan de magnetische velden. Ze bewegen rechtstreeks naar de (negatief geladen) kathode én – door een opening – de ruimte in. Het levert genoeg stuwkracht om een sonde kalm en gestaag door de ruimte te zenden. Op deze foto, waarmee onderzoeker Jerry Ross de jaarlijkse fotowedstrijd van Princeton University heeft gewonnen, ontbreekt de sonde: hier gaat het om de schoonheid van de vondst. [MvdH]