Alarm museum was stuk

Wie is de opdrachtgever tot de schilderijenroof in het Musée d’Art Modern? Experts suggereren dat kunst een witwasobject is.

Na de spectaculaire schilderijenroof in Musée d’Art Moderne werd er gisteren volop gespeculeerd in Parijs. Was dit gebeurd in opdracht van een ‘dolle kunstverzamelaar’, die het in zijn hoofd had gehaald dat hij een Picasso, een Matisse, een Braque, een Modigliani en een Fernand Léger in huis wilde hebben?

De dief sloeg gistermorgen voor dageraad toe. „Werk van echte professionals”, zuchtte de Parijse wethouder van Cultuur Christophe Girard toen de diefstal ontdekt was.

Een eerste reconstructie maakte duidelijk dat één man rond drie uur in de nacht het museum aan de Seine, tegenover de Eiffeltoren, was binnengedrongen. Een slot werd opengebroken, een raam gedemonteerd. In een kwartiertje was hij drie zalen door. De lijsten van de werken bleven leeg achter. De dief vertrok door hetzelfde raam als waardoor hij gekomen was.

De drie aanwezige nachtwakers ontdekten de diefstal pas bij hun ochtendronde, tegen zeven uur. Het alarm van het systeem bleek stuk, sinds begin april. Volgens wethouder Girard stond het „op het punt gerepareerd te worden”. Het waren dus goed geïnformeerde boeven.

Volgens een schatting van de stad is de gezamenlijke waarde van de gestolen werken zo’n 90 miljoen euro, het museum zelf telt er nog maximaal zo’n 40 miljoen bij op. Maar men zegt erbij dat het onzinnig is van marktwaarde te spreken. Door de diefstal verliezen de werken, die al zijn opgenomen in de database van gestolen kunst, hun marktwaarde aangezien ze niet kunnen worden verhandeld.

Ze kunnen zelfs niet vertoond worden bij de koffie en de thee: de bezitter zou daarmee zichzelf verraden. Vandaar de speculaties over een ‘dolle kunstverzamelaar’, die ermee genoegen zou nemen in zijn eentje in een kluis naar werken te kijken die hij ook elke dag in het museum in Parijs had kunnen opzoeken.

Volgens Thomas Seydoux, chef moderne kunst van Christie’s in Parijs, is zo’n opdrachtgever een legende. „We hebben nooit een schatkamer gevonden met gestolen topstukken”, zei hij tegen Le Figaro.

Experts opperen dat er een mondiale grijze markt bestaan, waarop de kunstwerken als crimineel onderpand of als witwasobject dienst doen. Of gewoon vernietigd worden, als blijkt dat ze niet verzilverd kunnen worden. Soms worden ze ook teruggevonden.

In afwachting daarvan is de discussie over de beveiliging van de Franse musea opnieuw opgeleefd, zoals elk jaar na een kunstroof. Vorig jaar was de aanleiding de diefstal van een tekenschrift van Pablo Picasso uit het Picasso-museum in Parijs, ter waarde van zo’n drie miljoen euro. Dat museum zou juist dichtgaan voor langdurige renovatie.