'Laat luchtvaart besluiten over veiligheid'

De topman van KLM wijt het recordverlies aan de economische crisis. Hij is woedend over de starre Europese reactie op de vulkaanas, die herstel van de sector in de weg staat.

Air France-KLM heeft het moeilijk. Het bedrijf komt maar niet uit de rode cijfers, vindt dat het met de aswolk wordt gemangeld door Europese autoriteiten en moet met lede ogen aanzien hoe prijsvechters als Ryanair tegen de stroom in gewoon blijven doorgroeien.

U heeft het slecht gedaan.

Peter Hartman, president-directeur van KLM: „Einde interview. Dat is toch logisch. Natuurlijk doen wij het niet zo goed als we zouden willen. Vorig jaar was een heel chagrijnig plaatje voor ons, door de economische crisis. Maar wie doet het wel goed in onze branche?”

Lufthansa? Vorig jaar een verlies van ‘slechts’ 112 miljoen op een omzet van 22 miljard euro.

„Ja, dat is waar. Lufthansa doet het beter, maar British Airways daarentegen doet het weer veel slechter dan wij.”

Wat doet u om de klappen op te vangen?

„Het antwoord van de sector als geheel is consolidatie en meer samenwerking. Zo hebben wij joint ventures afgesloten met Delta Airlines en met Chinese maatschappijen. En als individuele maatschappij hebben we 10,5 procent in de kosten gesneden, zonder dat er gedwongen ontslagen vielen.”

Is de crisis rond de vulkaanas nu opgelost?

„Nee, die zal terugkeren. Als we op de oude voet blijven doorgaan gaat een hele industrie naar haar grootje. Afgelopen dinsdag was het, nadat maandag de halve dag het verkeer voor niets had platgelegen, bijna weer mis. Het KNMI belde me op om te zeggen dat er boven Noord-Nederland een verdachte aswolk dreef en dat nieuwe sluiting werd overwogen. Ik ben des duivels geworden en heb ze kunnen overtuigen dat er niets aan de hand was. Want zo was het. De vliegtuigen die maandag wel door gebieden met as vlogen hadden nergens last van. Sinds de uitbraak van de vulkaan zijn er 190.000 vluchten geweest in Europa en niet één vertoonde een spoortje as.”

Voelt u zich machteloos?

„Soms. Europa is overgereguleerd. In andere delen van de wereld, zoals Amerika en Azië, gaan ze veel soepeler met vulkaanuitbarstingen om en toch hebben ze nooit ongelukken door vulkaanas. Maar ik heb het idee dat we wel verder komen in Europa. De eerste keer ging het hele Europese luchtruim dicht, de tweede keer alleen delen ervan. Nu moeten we overgaan naar de derde fase: dat luchtvaartmaatschappijen zelf kunnen beslissen over de verkeersveiligheid. Maar de autoriteiten en meteorologen in een aantal landen – ik zal geen namen noemen – zijn niet bereid hun keutel in te trekken.”

Wat bedoelt u?

„Ze blijven volhouden dat de aswolken vanaf het begin gevaarlijk zijn geweest. Want als mocht blijken dat ze ongelijk hadden, vrezen zen ze enorme schadeclaims.”

Gaat u nog hulp in Brussel vragen?

„Ja, dit is geen ondernemingsrisico meer. Een vulkaanuitbarsting is een natuurramp en er bestaan regels in de EU voor compensatie. Daar willen we graag gebruik van maken.”