Warm afscheid Terpstra verhult machtsstrijd

Erica Terpstra werd gisteren uitgezwaaid als voorzitter van NOC*NSF. De sportbonden grijpen haar vertrek aan om meer invloed te eisen.

Het afscheid van Erica Terpstra bij NOC*NSF werd gisteren het markeringspunt voor een nieuw begin van de sportkoepel. Tijdens de laatste door Terpstra geleide algemene ledenvergadering werd goedkeuring verleend aan een ‘plan van aanpak’ dat moet leiden tot ingrijpende veranderingen bij NOC*NSF.

De feestelijke stemming rond het vertrek van Terpstra verhulde gisteren de machtsstrijd die binnen NOC*NSF is ontbrand. De sportbonden hebben de voorzitterswisseling tussen Terpstra en André Bolhuis aangegrepen om meer invloed op te eisen. Zij hebben weinig vertrouwen in het huidige bestuur en vinden dat er een eind moet komen aan de dominante rol van NOC*NSF.

De bonden krijgen vrijwel zeker hun zin, want over een half jaar komt een commissie – de zogeheten Taskforce – met voorstellen over de kerntaken, de bestuurssamenstelling, de organisatie van NOC*NSF en de besteding en het beheer van de gelden. Tijdens de algemene najaarsvergadering in november moet de reorganisatie haar beslag krijgen.

Dat er dan bestuursleden verdwijnen lijkt onafwendbaar; het is een harde eis van de bonden dat zij in het bestuur vertegenwoordigd worden – iets dat nu statutair nog onmogelijk is. In het meest verstrekkende geval zou dat kunnen leiden tot het aftreden van alle bestuursleden, minus Bolhuis. De bonden hebben hem bewust naar voren geschoven als opvolger van Terpstra.

De nieuwe voorzitter speelt een cruciale rol in het machtsspel. Bolhuis is vertrouweling van de bonden, heeft zitting in de Taskforce en heeft Gerard Dielessen als nieuwe directeur binnengehaald om het vernieuwingsproces mede vorm te geven. Hij heeft de omstandigheden mee en zit in een ideale positie om de veranderingen door te voeren.

„Het wordt nog een heel gevecht”, zei Bolhuis gisteren na afloop van de voorjaarsvergadering over de toekomstige koers. „Maar dat gebeurt nu eenmaal bij organisaties als NOC*NSF. Ik noem dat de wet van het terugkerende gedoe. Op een goed moment ontstaat er onrust en is het tijd voor veranderingen. Ik heb daar geen moeite mee. Wij moeten af van het wij- en zij-denken. Er is één toneel: de sport. Daarin moeten we elkaar een rol gunnen. De ene keer staat NOC*NSF vooraan, de andere keer de bonden.”

Om veranderingen door te voeren, zal Bolhuis vooral een gevecht met zijn medebestuursleden moeten voeren. Die voelen in grote lijnen weinig voor meer bondsinvloed. Maar de bonden op hun beurt denken dat die stroming binnen het bestuur geen keus heeft als zij met Bolhuis en Dielessen één front vormen.

Het eerste gevecht heeft de nieuwe voorzitter begin dit jaar al gewonnen, toen hij de enkelvoudige voordracht van Dielessen als directeur afdwong. Hij trotseerde de wens van medebestuursleden om een meervoudige kandidaatsstelling te volgen. Zou Bolhuis zijn gezwicht, dan had Dielessen niet de stap van de NOS naar NOC*NSF gezet.

Een ander punt waarover de bonden helderheid eisen, is de gouden handdruk voor de vertrokken directeur Theo Fledderus. Ruud Bruijnis van voetbalbond KNVB vertelde dat de bonden de feestelijke stemming rond het afscheid van Terpstra niet wilden bederven, maar dat zij anders fel van leer waren getrokken tegen de afkoopsom. Het verhaal gaat dat Fledderus een bedrag van tussen de 600.000 en 800.000 euro heeft meegekregen. De bonden vinden dat onacceptabel en eisen een verklaring. Bestuurslid Leo van Wijk zegde op verzoek van de zwembondvoorzitter Erik van Heijningen toe dat hij de financiële commissie om uitleg over de vertrekregeling van Fledderus zal vragen.

Al die zaken sneeuwden gisteren onder bij het feestelijk afscheid van voorzitter Terpstra. Het dweilorkest Kleintje Pils verzorgde de muziek en cabaretière Brigitte Kaandorp de vrolijke noot. Dat was tijdens een drukbezochte receptie. Maar daarvoor was Terpstra tijdens de voorjaarsvergadering al veel lof toegezwaaid.

Terpstra werd benoemd tot erelid van NOC*NSF, een onderscheiding die haar ontroerde. Daarnaast was Geert van Maanen, secretaris-generaal van het ministerie van VWS, naar het nationale sportcentrum Papendal in Arnhem gekomen om haar opnieuw koninklijk te onderscheiden en van Ridder te bevorderen tot Officier in de orde van Oranje Nassau.