Nieuw Dakota paart commercie aan cultuur

Amsterdam heeft een nieuw centrum voor hedendaagse kunst: Nieuw Dakota. Vrijdag is de opbouw van de eerste expositie halverwege en open voor het publiek.

‘Nieuw Dakota’. De naam van het nieuwe centrum voor hedendaagse kunst in Amsterdam-Noord refereert aan pioniersdrift, ondernemingszin, het verleggen van grenzen. Hij werd bedacht tijdens een buitenlandse reis die de initiatoren maakten om inspiratie op te doen voor een nieuw kunstcentrum.

Lex Brans (manager bij de gemeente Amsterdam), Eduard de Geer (advocaat) en Ad Hereijgers (van vastgoedconsultant NADC) bezochten in verschillende landen centra voor hedendaagse kunst waar instellingen, galeries, kunstenaars en particuliere verzamelaars hun krachten bundelen om gezamenlijke tentoonstellingen van hoge kwaliteit te laten zien.

In Amsterdam zou zo’n kunstcentrum niet misstaan, dachten ze. Geen museum, maar een plek waar culturele en commerciële functies samengaan: galeries, ateliers, gezamenlijke expositieruimten, kunstopslag, artists in residence, winkels en horeca. „Onze kernthema’s zijn: samenwerking, talent niet laten verdwijnen en als het even kan private financiering”, zegt Brans.

De plek waar ze neerstreken is de oude NDSM-werf aan het IJ. Maar de ambities blijven niet beperkt tot Amsterdam-Noord. „Wij willen meehelpen om Amsterdam weer een belangrijke rol te laten spelen binnen de internationale wereld van de hedendaagse kunst”, zegt Brans. „Bovendien verdient Amsterdam een betere internationale plaats in de mondiale culturele economie van opdracht, expositie en verkoop.”

Een galerie durfde de stap te zetten om vanuit het centrum naar Noord te verhuizen, om de eerste samenwerkingspartner van de kunstruimte te worden. Samen vonden ze een plek in twee lichtblauwe opslagloodsen aan de MS van Riemsdijkweg, pal naast elkaar. Als blikvanger ontwierp Hugo Timmermans in samenwerking met Allard Architecture een transparante kunststof pui, binnen kwamen witte wanden en wat kantoorruimte. De twee loodsen kunnen met elkaar in verbinding worden gesteld, bijvoorbeeld voor een gezamenlijke expositie, door een grote schuifdeur te openen. De deelgemeente Amsterdam-Noord gaf 3 ton startsubsidie.

Motive Gallery verhuisde in januari naar de ene loods. Eind april opende Nieuw Dakota in de andere. Pieter Sanders, zelf ook kunstverzamelaar, is tot directeur benoemd. Er is een ‘Pioniersclub’ opgericht van kunstliefhebbers die financieel en in daden willen bijdragen. Er zijn al zo’n twintig leden.

De hal doet nog wat leeg aan, maar dat is de bedoeling. De eerste tentoonstelling, Common Ground, groeit elke dag aan. Vijftien galeriehouders, instituten en verzamelaars en één kunstenaar zijn gevraagd om een bijdrage te leveren. Ze laten zich inspireren door de omgeving van het gebouw, de expositieruimte en de ideeën achter Nieuw Dakota.

De video-installatie Garage van Aernout Mik bijvoorbeeld, die het Stedelijk Museum Schiedam heeft ingebracht, gaat over territoriumdrift. De video toont een groep motorrijders en monteurs in een garage. Ze staan te lanterfanten en drinken bier. Af en toe krijgen ze ruzie of wordt een ‘buitenstaander’ weggeduwd. Net zoals de deelnemers aan de expositie hun plek in de ruimte opeisen.

Jelle Bouwhuis, curator van Stedelijk Museum Bureau Amsterdam loopt rond. Hij zoekt een geschikte plek voor de bijdrage die SMBA zal leveren. Even later overhandigt hij Sanders een schetsje. Het wordt een minitentoonstelling in een hoekje van de tentoonstelling. Bouwhuis: „Hier komt dat anonieme beeld, aan de muur hangen we die foto en daar leggen we posters op de grond, om mee te nemen.”

Op 28 mei wordt de opbouwperiode afgerond – aanstaande vrijdag, 14 mei, kan het publiek alvast een voorproefje zien. De tentoonstelling loopt daarna door tot 20 juni. „Het wordt nog dringen als alles er straks is”, zegt Pieter Sanders. „Maar dat is juist de uitdaging. De kunstwerken die galeriehouders en andere deelnemers hebben uitgezocht moeten de ruimte delen. Het is spannend om mee te maken hoe die samenwerking verloopt.”

Open: do en vr 11-19 uur, za en zo 11-17 uur. Toegang gratis. Inlichtingen: 020-3318311 en www.nieuwdakota.com