Waarom vinden bijna alle kinderen patat lekker?

Ons kind van bijna twee eet niet zo goed, schrijft Matthijs Rutten, „Maar zet hem een bord patat voor en het bord gaat leeg.” Waarom vinden alle kinderen patat lekker, vraagt hij zich af. „Het vreemde is, aardappels, aardappelpuree of zelfs gebakken aardappels gaan er niet in.”

Anouk Essers van het Voedingscentrum – die doorverbindt met de persvoorlichter – weet uit eigen ervaring alvast te melden dat de vraag niet klopt. „Ik heb drie dochters. Twee ervan lusten geen patat. Hoe het kan, ik weet het niet. Maar ze eten het niet.”

Patricia Schutte, woordvoerder van het Voedingscentrum vertelt dat mensen over het algemeen een voorkeur hebben voor vet, zoet en zout. „Dat vinden we lekker.” Van vette producten is daarbij bekend dat het andere smaken beter doet uitkomen, vertelt Schutte. „In de natuur is dat wat bitter smaakt vaak giftig. Zoet is juist rijk aan voedingsstoffen. Moedermelk is zoet. Je leert als baby al dat zoet een goede smaak is.”

Ook de structuur van voedsel speelt mee. „Vet heeft een lekkere structuur.” Schutte raadt daarom aan te experimenteren. Als kinderen gekookte wortels niet lusten, kun je ze bijvoorbeeld wokken. Of ze rauw geven of verwerken in een gerecht.

Kees de Graaf, hoogleraar eetgedrag aan de Wageningen Universiteit, vertelt dat vette producten veel energie bevatten. „Voedsel met erg veel energie vinden we lekker omdat het je een verzadigd gevoel geeft. Honger is vervelend. Dat zie je duidelijk bij baby’s.” De Graaf noemt die eigenschap reinforcement: smaken hebben een bepaalde bekrachtiging nodig om gewaardeerd te worden. Bij patat is dat het verzadigde gevoel, iets dat je minder krijgt van bijvoorbeeld broccoli of wortels.

Maar het is niet alleen de smaak en de energie die de aantrekkelijkheid van patat bepaalt, dat blijkt wel uit het feit dat de zoon van Matthijs Rutten wél patat en geen gebakken aardappels eet. Ook de context waarin voedsel gepresenteerd wordt speelt mee, legt diëtist Berdien van Wezel uit. Friet betekent feest.

Van Wezel vertelt dat „sommige fastfoodketens” een cadeautje geven bij patat. Het eten van friet wordt dus beloond. „Uit onderzoek komt naar voren dat kinderen als ze moeten kiezen uit iets gezonds – een appel – en iets lekkers – patat – ze wel weten dat een appel gezonder is, maar dat ze patat kiezen vanwege het speeltje.”

Berdien van Wezel oppert dat het misschien helpt om groenten te „verstoppen”. Door ze bijvoorbeeld te „verpakken” in een saus, of de groenten door saus heen te pureren.

Lineke Nieber