Platte politiek (2)

wetenschapsbijlage 1-05-10

Terecht meent Robbert Dijkgraaf een ééndimensioneel model (links-rechts) het huidige politieke landschap niet goed kan beschrijven. Het invoeren van het begrip autoritarisme als tweede grootheid geeft wel enige verbetering te zien, maar twijfelachtig is het of in Nederland de mate van autoriteit werkelijk een rol speelt, het is eigenlijk on-Nederlands. Het linkse (economische) autoritarisme van de SP lijkt me gewoon identiek met het begrip links, terwijl het autoritarisme van de PVV simpelweg een gevolg is van het culturele conservatisme van deze partij, en niet de oorzaak ervan.Een betere grootheid die men op de verticale as zou kunnen uitzetten, is dan ook deze mate van cultureel conservatisme. In dit model staat de PVV links-boven en de SP linksonder. Rechtsonder staat heel nadrukkelijk D66 en rechtsboven de VVD. Alle andere partijen zijn overgangsvormen van links naar rechts of van onder naar boven. De PvdA bijvoorbeeld staat onder tussen de SP en D66. Het CDA staat tussen onder en boven, maar schuift in die rij heen en weer tussen links en rechts. De matrix blijft 2-dimensionaal, maar meet 3 bij 3.Dit 3 bij 3 model zou handig kunnen zijn bij de vorming van coalities: Een coalitie is alleen mogelijk indien het een 2 bij 2 deelmatrix is (of daar weer een deel van).

Koos Roegholt

Leiden