Kansen voor kleine veilinghuizen in Nederland

Het internetveilinghuis Botterweg, gespecialiseerd in design, waagt zich nu ook aan fotoboeken. En het ziet meer kansen op de Nederlandse veilingmarkt.

Hij raapt de kruimels op die de grote veilinghuizen van tafel hebben geveegd, zegt Willem Botterweg.

Toen Christie’s en Sotheby’s twee jaar geleden hun werkterrein in Nederland inperkten, richtte kunsthandelaar Botterweg een internetveilinghuis op. Na vijftien designveilingen waagt Botterweg.com zich aan een andere ‘kruimel’: antiquarische fotoboeken en fotografie. De laatste fotografieveiling in Amsterdam was vier jaar geleden bij Sotheby’s, een fotoboekenveiling was er nog nooit. Botterweg: „Terreinen die voor de grote veilinghuizen niet genoeg geld meer opleveren, kunnen voor ons wel interessant zijn.”

Nog tot maandagavond kan bij Botterweg worden geboden op bijna tweehonderd fotoboeken en zo’n twintig foto’s. Een „mooie doorsnee”, zo kwalificeert de Leidse, in fotoboeken gespecialiseerde antiquaar Lodewijk van Paddenburgh het aanbod. De startbedragen variëren sterk, van 70 euro voor een zes jaar oude catalogus van de Haagse fotograaf Gerard Fieret, tot 2.500 euro voor een exclusieve uitgave van de Franse fotograaf Jeanloup Sieff.

Het idee voor de fotografieveiling komt van kunst- en designhandelaar Olaf Grim, een regelmatige inbrenger van designstukken bij Botterweg. Grim, een fanatiek verzamelaar van fotoboeken, sprak zijn netwerk van antiquaren aan en adverteerde op de fotografiesite PhotoQ en de veilingsite Marktplaats. Op basis van drie criteria maakte hij een selectie: liefst eerste drukken, in goede staat, en in potentie goed voor een opbrengst van minimaal 200 euro.

Soms zat hij in de luxe positie dat hij kon kiezen, vertelt Grim. Zo kreeg hij diverse exemplaren aangeboden van Paris de nuit, het legendarische fotoboek uit 1933 waarin de Franse fotograaf Brassaï de vooroorlogse onschuld van Parijs vastlegde in inktzwarte foto’s. Tussen de verfomfaaide exemplaren zat een vrijwel gaaf exemplaar, een zeldzaamheid waar deze week meteen 1.750 euro voor werd geboden. Grim: „Als we de eerste keer 65 procent van de kavels verkopen, doen we het netjes.” Botterweg: „Dan maken we van fotoboeken en foto’s een regular, met twee veilingen per jaar.”

Het internetveilinghuis heeft concurrentie. Op 21 mei houdt Christie’s in Londen de jaarlijkse fotoboekenveiling, die het sinds 2006 organiseert. Tussen beide verkopen zit nogal wat overlap en de richtprijzen ontlopen elkaar niet veel: Koen Wessings Chili. September 1973 heeft in Londen een laagste richtprijs van 1.000 pond, in Amsterdam van 800 euro.

Een andere doublure is Hollandse taferelen, het foto- en reisboek waarmee Hans Aarsman in 1989 bekend werd. Het exemplaar in Londen (richtprijs minimaal 700 pond) heeft als extra een kleine print. Het Amsterdamse exemplaar (500 euro) is bijzonder door een handgeschreven opdracht aan de koningin: „Hare Majesteit , weer een heel andere blik op uw gewesten.”

Heeft de koningin haar boek weggedaan? Grim met een lach: „Ik kwam Aarsman tegen en vroeg hem of hij iets wilde schrijven in het boek. Hij antwoordde dat verzamelaars niet dol zijn op opdrachten. Dat ligt er maar aan voor wie de opdracht is bestemd, zei ik. Een opdracht aan de koningin maakt een boek bijvoorbeeld bijzonder. Toen ik dat had gezegd, pakte Aarsman zijn pen.”

Het nieuwe beleid van de grote veilinghuizen biedt meer kansen voor kleine veilinghuizen met lage kosten, zegt Botterweg. In het najaar houdt hij zijn eerste sieradenveiling. Sieraden, dat doet Christie’s in Amsterdam toch ook regelmatig? Botterweg: „Zij bieden briljanten en juwelen aan. Ik richt me op het twintigste-eeuwse moderne sieraad.”

Online fotoboekenveiling bij www.botterweg.com t/m 10/5

Veiling ‘Photobooks’. Londen 21/5. Inl: www.christies.com