IKB nu zelf ook beticht van het oplichten van beleggers

Het vermeende slachtoffer van Goldman Sachs zou ook zelf wel eens een scheve schaats hebben kunnen gereden. IKB, de Duitse bank die naar verluidt werd gedupeerd door een ‘exotisch’ financieel product van Goldman, de Abacus-CDO, moet zich nu zelf verdedigen tegen de beschuldiging op frauduleuze wijze ‘giftige’ effecten te hebben gedumpt bij nietsvermoedende klanten. De feiten in beide zaken zijn verschillend, maar het verband is illustratief voor het doorgeefspel dat kenmerkend was voor het einde van de bloeiperiode op de financiële markten.

Beleggers die geld zijn kwijtgeraakt op een zogenoemd ‘gestructureerd beleggingsvehikel’ (SIV), in de markt gezet door IKB Deutsche Industriebank, zeggen dat de deal ten doel had hen op te zadelen met effecten van twijfelachtige kwaliteit. IKB zou hun obligaties met de hoogste kredietstatus (AAA) hebben verkocht, die vervolgens werden volgepropt met nagenoeg waardeloos onderpand. Een Amerikaanse federale rechter heeft de pogingen van IKB afgewezen om onder de beschuldigingen uit te komen.

Net als bij de aanklacht van de Amerikaanse beurswaakhond SEC tegen Goldman Sachs zeggen beleggers in het IKB-product dat ze zijn misleid toen de obligaties hun werden aangeboden. In het geval van de Duitse bank gaan de aantijgingen over de hoge kredietstatus en de beweringen van IKB dat de obligaties veilig waren. Beleggers zeggen dat de SIV „wellicht het kortst bestaande AAA-fonds in de geschiedenis” was, omdat het schuldpapier nog geen vier maanden na de uitgifte was afgewaardeerd naar ‘junk’-status.

Afgezien van de juridische aspecten zet het feit dat IKB nu in het defensief is gedrongen Goldman in zekere zin in een iets beter licht. De situatie is tekenend voor de vicieuze cirkel van de financiële markten, vooral op het hoogtepunt van een cyclus. In dit geval is IKB erin geslaagd een paar verlieslijdende obligaties te slijten, terwijl de bank er ook weer een paar kreeg toegespeeld – binnen twee maanden. Dat duidt erop dat banken vaak toehappen als ook maar ergens voordeel kan worden behaald. Eén van beide, geen van beide of allebei de deals kunnen op onbehoorlijke wijze in de markt zijn gezet, zoals wordt beweerd. Maar tegenover iedere verkoper staat een koper – totdat de muziek stopt en iemand een hete aardappel in zijn handen houdt.