VS voor Midden-Oosten zonder kernwapens

De Verenigde Staten hebben hun steun uitgesproken voor „concrete stappen” die het Midden-Oosten tot een kernwapenvrije zone moeten maken. Maar Washington vindt ook dat er eerst een een omvattend vredesplan voor de regio moet zijn.

Met de steun voor het beginsel van een kernwapenvrij Midden-Oosten komt Washington tegemoet aan een oud verlangen van Arabische landen om de kernwapens van Israël, de enige kernmacht in het gebied, te betrekken in de internationale discussie over nucleaire wapenbeheersing. De Amerikaanse regering hoopt hiermee meer steun uit de Arabische wereld te krijgen voor nieuwe sancties tegen Iran, in de hoop dat land ertoe te brengen zijn nucleaire verrijkingsprogramma op te schorten.

De vijf oorspronkelijke kernmachten – behalve de VS ook Rusland, China, Groot-Brittannië en Frankrijk – gaven gisteren een gezamenlijke verklaring uit waarin ze zich schaarden achter het streven naar een kernwapenvrij Midden-Oosten. In 1995 hadden ze zich dat idee ook al onderschreven, maar later weigerde Washington het opnieuw te doen.

De verklaring van gisteren kwam op de derde dag van een internationale conferentie over het verdrag tegen de verspreiding van kernwapens (het Non-proliferatieverdrag, of NPV) in New York, die nog de hele maand duurt. De Amerikaanse onderminister van Buitenlandse Zaken voor wapenbeheersing, Ellen Tauscher, zei dat de VS maanden met Egypte over de kwestie hadden onderhandeld.

Israël, dat niet is aangesloten bij het Non-proliferatieverdrag en officieel niet erkent dat het kernwapens heeft, neemt geen deel aan de conferentie in New York. Een woordvoerder van de Israëlische vertegenwoordiging bij de Verenigde Naties weigerde commentaar te geven op de verklaring van de vijf kernmachten.

Gisteren werd ook een brief openbaar die directeur Amano van het Internationale Atoomenergie Agentschap (IAEA) vorige maand aan de 151 lidstaten van zijn organisatie schreef. Daarin verzoekt hij hen suggesties te doen hoe Israël overgehaald kan worden zich aan te sluiten bij het NPV en inspecties van zijn nucleaire installaties toe te staan. De brief komt zeven maanden nadat de lidstaten van het IAEA op hun jaarvergadering in Wenen een resolutie aannamen waarin zorg werd uitgesproken over de „nucleaire mogelijkheden” van Israël. De resolutie kreeg steun van 49 landen, 45 stemden tegen.

Terwijl de VS in New York steun zoeken voor nieuwe sancties tegen Iran, heeft de Iraanse president Ahmadinejad gisteren in beginsel” een voorstel van Brazilië geaccepteerd om te bemiddelen. Brazilië zegt via bemiddeling een akkoord nieuw leven te kunnen inblazen waarbij Iran buiten zijn grenzen uranium zou kunnen laten verrijken. (AP, Reuters, AFP)