Griekse schuldencrisis is een gouden kans voor de eurozone

Het Chinese karakter voor crisis heeft ook de betekenis kans. De crisis in de eurozone kan een gouden kans zijn om tot de gestroomlijnde economie te komen die al zo lang op zich laat wachten. Het Griekse drama was complex en pijnlijk, en is nog niet voorbij. Maar Athene ziet zich nu gedwongen radicale hervormingen door te voeren. Als de resterende ‘PIGS’ – Portugal, Italië en Spanje – de noodzaak inzien van het vermijden van een soortgelijk lot, zullen zij eveneens tot maatregelen overgaan.

Toen de eurozone in het leven werd geroepen, kenden veel lidstaten diepgewortelde structurele problemen: een verkalkte arbeidsmarkt, veel te royale pensioenvoorzieningen en een opgeblazen – en soms corrupte – overheidssector. In sommige landen werd te pas en te onpas de belasting ontdoken. De Zuid-Europese landen maakten routineus gebruik van devaluaties van hun munt om aan disciplinering door de markt te ontkomen. Als het economisch even tegenzat, kelderde de waarde van de lire, de drachme, de escudo en de peseta.

Euro-optimisten dachten dat de eenheidsmunt deze landen wel tot de orde zou roepen. Als devaluaties niet meer mogelijk waren, zouden ze zich immers niet langer aan de structurele problemen kunnen onttrekken. Maar bijna tien jaar van sterke groei en van markten, die maar al te gretig geld wilden steken in de obligaties van deze landen, hebben de meeste druk om tot hervormingen over te gaan weggenomen. Maar misschien zagen die optimisten het toch niet zo verkeerd. De disciplinering komt er nu alsnog, dankzij de mondiale recessie die een crisis heeft veroorzaakt.

Angela Merkel is aangevallen, omdat zij de pijn van Griekenland en de andere ‘PIGS’ zou hebben laten verergeren door een reddingsoperatie uit te stellen. Maar als een crisis een heilzaam effect moet hebben, is het noodzakelijk een maximum aan pijn toe te staan zonder de patiënt te laten overlijden. De Duitse bondskanselier heeft dit voorschrift vrij goed opgevolgd.

Griekenland heeft zich nu onderworpen aan een buitengewoon onplezierige behandeling, inclusief een inkrimping van de begroting met 12 procent binnen drie jaar. Het land volgt de forse bezuinigingsmaatregelen van Ierland. Portugal en Spanje is schrik aangejaagd.

De wil van Athene om te hervormen kan uiteraard nog verflauwen als demonstranten de straat opgaan, en de andere ‘PIGS’ kunnen weer terugvallen in zelfgenoegzaamheid. Maar de pijn van Griekenland kan er ook toe leiden dat het land hervormingen omarmt die een jaar of tien geleden al hadden moeten plaatsvinden. Dat zou zeer positief zijn voor de eenheid van de regio en zijn concurrentiekracht op langere termijn.

Hugo Dixon

Vertaling Menno Grootveld

Voor meer commentaaruit Londen:www.breakingviews.com