1 mei 2010

P1000202In het centrum Moskou gingen vandaag enkele duizenden demonstranten de straat op om 1 mei te vieren. Dit keer waren ze niet alleen afkomstig uit die handvol partijtjes die met veel tegenslag een al dan niet parlementaire oppositie proberen te voeren, maar deed ook pro-Kremlinpartij Verenigd Rusland mee.

Voor het stadhuis liet de alom verguisde burgemeester van Moskou, Joeri Loezjkov, zich toejuichen door een menigte van zo’n driehonderd mensen, die hem even leken te hebben vergeven dat zijn vrouw, Irina Batoerina, met zijn instemming miljardair kon worden op kosten van de gemeentekas.

P1000183

Partijvoorzitter Boris Gryzlov liet zich ook op het podium voor het stadhuis door enkele bejaarden en jongeren met vlaggetjes toejuichen. Hij heeft het moeilijk dezer weken, omdat hij in een schandaal is verwikkeld met waterfilters die hij voor alle scholen in Rusland verplicht wilde stellen. Toen bleek dat hij de zakenpartner was van de producent van die filters kreeg hij alom kritiek. Al lijkt hij zich daar niet aan te storen, want hij zwaaide als een echte zelfingenomen partijbons met pijnlijke glimlach de menigte toe.

P1000200

Indrukwekkend was als vanouds de protestmars van de Communistische Partij van de Russische Federatie, die  samen met de nationaal-bolsjewieken, de anarchisten, de anti-fascisten met enkele duizenden aanhangers, jong en oud, door de stad marcheerde. Een blaasorkest speelde ontroerende  soldatenliederen, Stalins beeltenis werd door twee demonstranten meegevoerd. De leider doet het nog altijd goed bij een deel van de Russische bevolking, en het viel me vooral op dat steeds meer Moskouse jongeren hem bewonderen, ook al heeft hij 15 miljoen onschuldige mensen laten vermoorden.

Iedereen die ik sprak had geen goed woord over voor Verenigd Rusland, dat in hun ogen een ,,corrupte bende van maffiose zakenlieden” was. ,,Ik hoop wel dat het Westen dit weet”, zei Vladimir, een gepensioneerde taalgeleerde, die in de mars meeliep. ,,Want in ons land schrijft geen journalist erover. Het is verboden.” Gelukkig kon ik hem gerust stellen door hem te vertellen dat westerse kranten over niets anders schreven.

P1000193De politie wilde me aanvankelijk niet doorlaten toen ik het marsparcours bij de Manege wilde betreden. Daarom vroeg ik een agente wie er zo dadelijk langs zouden komen. Haar antwoord was interessant: ,,Ik weet het niet, het is geheim.”

Een paar straten verderop rukte de protestmars met veel rode vaandels op en klonken woedekreten tegen de verhoogde gas- en lichtkosten, belastingen, corrupte regering, het in hun ogen onrechtvaardige economische beleid van Poetin en Koedrin, het bourgeois-kapitalisme, maar ook tegen de NAVO en de deelname van de Fransen en Engelsen aan de 9-mei parade. Het overheersende beeld in Rusland is tenslotte dat de oorlog geheel op eigen houtje is gewonnen.

Aan het eind van de middag demonstreerden op de Poesjkinboulevard enkele honderden leden van de andere oppositie: Jabloko, Retsjnik, Solidariteit, erfgenamen van partijen die de afgelopen jaren op slinkse wijze uit het parlement zijn gewerkt. Hier werd geroepen om het aftreden van Loezjkov en Poetin, die het land naar de ondergang zouden helpen. ,,Dit is onze stad” en ,,Loezjkov moet aftreden”, klonk uit aller kelen.

P1000220Drie collega’s van de krant die uit Nederland over waren voor een inspectie van het politieke klimaat in Rusland, hadden een mooie dag met al dat gedemonstreer. Alleen hadden ze nog nooit zoveel politie bijeen gezien en waren ze verbaasd dat die de regie van de demonstraties zeer strak in de hand had. Iedereen die wil constateren dat de politie in Rusland alomtegenwoordig is, raad ik daarom aan een bezoek aan Moskou te brengen om kennis te maken met dit boeiende verschijnsel.