Laat Wilders maar keffen, denken moslims

Het vertrouwen van Nederlandse moslims in de democratie is groter dan hun angst voor Wilders. „Hij kan zijn ideeën toch niet uitvoeren.”

Hoe erg kan je vernederd worden zonder actie te ondernemen? De Nederlandse moslims horen dag in dag uit dat hun religie „een fascistische ideologie” is en „een gevaar voor de Nederlandse samenleving”. Dat die „zogenaamde profeet Mohammed” een „barbaar, massamoordenaar en pedofiel” is. En dat zegt een parlementariër, PVV-voorman Geert Wilders.

Waar blijft het tegengeluid van de moslims?

Hoezo, een tegengeluid van de moslims, vraagt islamdeskundige en oprichter van de poldermoskee in Amsterdam, Mohammed Cheppih. „We zijn toch Nederlanders? De hele samenleving zou moeten opstaan. Wilders maakt Nederland kapot. We zouden hem massaal moeten negeren.”

Ja, zegt Farid Azarkan, directeur van het Samenwerkingsverband Marokkaanse Nederlanders. „Waar blijven al die fatsoenlijke Nederlanders die zeggen: ‘zo gaan we niet met elkaar om’?” Het zou mooi zijn, zegt Azarkan, als niet-moslims hun moslimlandgenoten massaal zouden steunen. „Stel dat alle vrouwen in Almere nou een week een hoofddoek zouden dragen.” Azarkan grinnikt. „Maar dat is niet reëel.” Hij denkt wel eens aan een breed verzet, maar gelooft dat het averechts zal werken. „Stel dat we een massademonstratie organiseren. Dan staat het Malieveld vol met duizenden hoofddoeken. Mensen die niet bang zijn voor de islam zullen dat prima vinden. Maar die hoef je niet te bereiken. De aanhangers van Wilders zullen denken: getver, daar zijn ze.”

Een brede moslimbeweging is ook lastig te organiseren omdat dé moslim niet bestaat. De diversiteit is groot. Marokkanen, Turken, Somaliërs, Surinamers, Iraniërs en Irakezen hebben hun eigen geloofsleven en gemeenschappen. Ga die maar eens mobiliseren. „Niet te doen”, zegt Azarkan.

Een verbindende, Nederlandse islam moet zich nog ontwikkelen, zegt sociaal-wetenschappelijk onderzoekster en promovenda in Leiden Loubna el Morabet. „Dat proces is bezig. De moslims in Nederland zijn intussen echt Nederlands. Ik heb onderzoek gedaan in Nederland en Engeland en je ziet dat moslimstudenten hier die Nederlandse mentaliteit hebben overgenomen: doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg. Zo praten ze ook. Dit is hun land.”

Er is te veel kinnesinne en simpelweg geen politieke wil om samen een front te vormen, denkt Ibrahim Wijbenga van Platform Aanpak Jeugdcriminaliteit.

„Wilders zaait angst door te zeggen dat dé moslims de boel hier gaan overnemen”, zegt Azarkan. „Maar dat is een lachertje.” Beste voorbeeld, zegt hij, is het failliet van de moslimpartijen. Die wisten bij de raadsverkiezingen alleen in Den Haag een zetel te bemachtigen. Hoezo de boel overnemen? Azarkan: „Moslims stemmen kennelijk op een partij die bij hen past, ze stemmen niet op een religie. Integratie noemen we dat.”

Veel Nederlandse moslims en niet-moslims voelen zich ongemakkelijk bij de steeds hardere taal van de PVV. Moslims die zich niet aanpassen aan de dominante cultuur, worden het land uitgezet. Criminelen van Marokkaanse afkomst moeten door de knieën worden geschoten. Dat soort dingen. Afgelopen vrijdag bekritiseerde premier Balkenende Wilders die de Turkse premier Erdogan onlangs in Londen een total freak had genoemd. Maar het vertrouwen van de Nederlandse moslims in de Nederlandse democratie is groter dan hun angst.

„Natuurlijk voel ik me bedreigd als ik Wilders hoor praten”, zegt Loubna el Morabet. „Maar als ik een stap terug doe, besef ik dat hij zijn ideeën niet kan uitvoeren. Die kopvoddentaks is onzin, en immigratie uit islamitische landen stoppen is discriminatie. In Nederland is het gelijkheidsbeginsel heel sterk verankerd in de wet.”

Ook Sandra Doevendans, tweede jaars student antropologie en bekeerling, heeft vertrouwen in de Nederlandse en Europese wetten. „Om zijn ideeën uit te voeren, moet hij vrijheid van godsdienst uit de wetboeken halen. Daarvoor moet de Grondwet worden aangepast. Dat kan hij vergeten.”

Als de PVV bij de Kamerverkiezingen in juni flink wint, wat dan? Laat Wilders maar regeren, zegt Ibrahim Wijbenga. „Keffen aan de politieke zijlijn, zoals de PVV nu doet, is heel wat anders dan verantwoordelijkheid nemen. Dan moet je kiezen, vuile handen maken, compromissen sluiten die de achterban je niet in dank zal afnemen – zeker niet als je zoveel onderbuikdemagogie uitkraamt.”

Sandra Doevendans vindt dat ook: „Misschien gaat hij vanzelf op z’n bek en dan zijn we meteen klaar. Net als toen met de LPF.”

Loubna el Morabet hoopt ook dat Wilders, als de PVV groot wordt, een coalitie vormt. „Dan moet hij ook heldere ideeën hebben over andere punten dan moslims. Wat wil hij eigenlijk doen met ons land? Het enige wat hij roept, is dat hij anti-islam is. Voor de rest is het mistig.”

Doevendans: „Bang ben ik niet. Als Wilders wint, is dat voorbeschikt, dan is dat Zijn plan. Maar het is wel een onprettig idee.”

We moeten rustig blijven, zegt Ibrahim Wijbenga. „Wilders overschreeuwt zichzelf, wordt een karikatuur van zijn eigen haat, en op een gegeven moment keert dit zich tegen hem. Dan zal hij als een baksteen vallen.”

Mohammed Cheppih is het daar niet mee eens: „Het frustreert me enorm dat partijen regeren met Wilders niet uitsluiten. Het zou een helder teken zijn. Die partij is leeg, heeft nauwelijks standpunten. De samenleving moet keihard terugrammen. De angst die hij zaait is irreëel, maar hij wordt geloofd. Hoe hoger de minaretten, hoe banger de mensen.”

Die angst wordt aangewakkerd door de mediahype rond Wilders, vindt Loubna el Morabet. „Ik vind het belachelijk dat de media zoveel aandacht besteden aan een partij die een handjevol zetels in gemeenteraden heeft gehaald. D66 is de grote winnaar van de gemeenteraadsverkiezingen en juist die partij zegt tegen Wilders: je sluit mensen uit, je discrimineert. Dat krijgt relatief weinig aandacht.”

We moeten de angst van autochtone Nederlanders wel serieus nemen, vindt Sandra Doevendans: „Als zij zich niet gehoord voelen, verandert er niets aan het klimaat. Uiteindelijk gaat het om wat de mensen op straat vinden.” Volgens Azarkan kunnen moslims het beste in persoonlijk contact die angst ontzenuwen. „Je moet mensen weten te raken. Een klein deel van de mensen is nu eenmaal xenofoob. Ik geloof niet dat je die massaal kunt beïnvloeden. Die moet je gewoon op straat laten merken dat je moslim bent en verder best oké.”