Angelsaksische beleggers enteren TNT

De aandeelhouders van TNT kunnen binnenkort stemmen om zichzelf meer invloed te geven. Dat gaat ze wel lukken. Is dit de opmaat voor meer rumoer rond de postactiviteiten?

Het oogt als consensus, maar het wordt een confrontatie.

Op de agenda voor de aandeelhoudersvergadering van post- en expresbedrijf TNT op 8 april staat oud-PvdA-fractievoorzitter Jacques Wallage op nummer dertien. De aandeelhouders mogen stemmen over zijn benoeming tot commissaris, voorgedragen door de centrale ondernemingsraad.

Het is de knusse Hollandse consensus, waar het voormalig staatsbedrijf (ruim 10 miljard euro omzet, bijna 160.000 werknemers) nog steeds een exponent van is: arbeid en kapitaal werken samen voor het beste resultaat voor de samenleving en zichzelf.

Op punt zestien van de agenda staat een stemming over de voortzetting van de huidige machtsverdeling tussen aandeelhouders, commissarissen en bestuur. Die stemming wordt, zeggen vermogensbeheerders, een nederlaag voor TNT. Het concern is nu een zogeheten grote vennootschap, waarin commissarissen, inclusief personen op voordracht van de ondernemingsraad, een dominante rol spelen.

Omdat de speciale machtigingswet bij de privatisering van de staatsbedrijven KPN en PTT Post vorig jaar is verstreken, moet TNT, als opvolger van het voormalige postbedrijf, nu de machtsverdeling tussen beleggers en commissarissen op het agenda zetten.

Dat betekent dat de Angelsaksische aandeelhouders het nu voor het kiezen hebben. Britse beleggers bezitten 30 procent van de aandelen TNT, blijkt uit het jaarverslag van het concern, Amerikaanse 41 procent. Zij staan op de bres voor aandeelhoudersrechten, sterker nog: zij zijn soms verplicht om dat te doen. Dat maakt agendapunt 16 voor hen een simpele zaak. De adviesbureaus die grote beleggers terzijde staan bij de beslissingen over de vergaderagenda’s, zoals Riskmetrics, zijn dan ook tegen dit voorstel.

De vraag is of zij de commissarissen nog extra willen pesten door tegen de benoeming van Wallage te stemmen. Hij is „thuis in het politieke circuit”, zeggen de commissarissen ter aanbeveling, maar dat werkt in de Angelsaksische wereld niet altijd als een pré voor een commissarisrol.

Misschien blijft het bij deze confrontatie, maar het kunnen ook alleen maar inleidende schermutselingen blijken te zijn.

Begin december vorig jaar meldde Jana Partners, een Amerikaanse activistische belegger, zich samen met de Canadese vermogensbeheerder Aimco als beleggers met iets meer dan 5 procent van de aandelen. Die 5 procent is de meldingsgrens: wie daarboven komt, moet zijn aandelenpakket publiek maken. Beleggers als Jana opereren doorgaans liever onder de radar, dat is onderdeel van de geheimzinnigheid waarmee zij hun beleggingsstrategie omgeven. Als zij juist wel de openheid kiezen, heeft dat een bedoeling. Ook de keuze van Jana en Aimco voor een gezamenlijk beleggingsmaatschappijtje in Luxemburg voor hun TNT-belang suggereert dat zij TNT zien als een langetermijnbelegging.

Jana en Aimco stapten voor 400 miljoen euro in TNT op een behendig tijdstip. TNT staakt noodgedwongen zijn strategie om zelf een partij van formaat op de Europese postmarkt te worden. Landen als Frankrijk maken geen haast met de Europees afgedwongen liberalisering. De mogelijke overname door TNT van de noodlijdende Britse posterijen, een staatsbedrijf, kwam niet uit de startblokken. De Britse regering en de Britse vakbonden bleven het oneens. En het is ook de vraag of de aandeelhouders van TNT zo’n financieel waagstuk zouden hebben willen steunen.

TNT concentreert zich wat betreft de post op zijn Nederlandse thuismarkt, waar na lang onderhandelen een ingrijpende reorganisatie op gang komt die bijna de helft van de 23.000 banen kost. Beleggers als Jana zullen redeneren: rijp voor totale uitverkoop.

Zo denkt TNT er niet over. De commissarissen waarschuwen in het jaarverslag tegen een „abrupte en ontwrichtende wijziging” van de activiteiten. Maar sinds de openbaarmaking van het belang van Jana en Aimco heeft de koers van TNT het 7 procent beter gedaan dan beursgraadmeter AEX.