Kostbare kilometers

Nu de CDA-fractie in de Tweede Kamer niet langer de kilometerheffing steunt die haar geestverwante minister van Verkeer, Eurlings, had willen invoeren, is de oplossing van de files bepaald niet dichterbij gekomen.

Het zal een beetje helpen tegen de congestie dat de overheid 4,2 miljard euro investeert in de autosnelwegen tussen Schiphol, Amsterdam en Almere, zoals de minister gisteren bekendmaakte. En het zal ook schelen als eindelijk het deel van de A4 tussen Delft en Schiedam wordt aangelegd, nu twee ministers daarvoor vorige week het ontwerptracébesluit hebben getekend.

Maar dat zal lang niet genoeg zijn, zoals de aanleg of verbreding van wegen ook niet duurzaam een afdoende oplossing is. Het is daarom voorbarig te veronderstellen dat de kilometerheffing van de baan is, na de tournure die het CDA vorige week heeft gemaakt. Misschien geldt dat wel voor het gecompliceerde en privacygevoelige plan van Eurlings, maar een systeem dat het bezit van de auto goedkoper maakt en het rijden duurder, in het bijzonder in de spits, kan niet worden gemist in de strijd tegen de overvolle wegen, die jaarlijks een economische schade van enkele miljarden veroorzaken.

Gelukkig gaf de CDA-fractie van dat besef ook wel blijk. Want ook een volgend kabinet zal een plan moeten bedenken, en voor de verandering ook eens uitvoeren, dat een vorm van wegbeprijzing bevat.

Als de files al oplosbaar zijn, zal dat slechts met behulp van een reeks ongelijksoortige maatregelen kunnen. Een simpele bijdrage kan zowel overheid als het bedrijfsleven alvast leveren door ervoor te zorgen dat de reisbehoefte van hun werknemers afneemt. En dat kan door telewerken, het thuiswerken met behulp van ICT-voorzieningen, nu eens echt te stimuleren als praktische en bovendien verreweg goedkoopste bijdrage aan de oplossing.

Het bedrijf Capgemini heeft deze week in een rapport becijferd dat de overheid de komende tien jaar 7,5 miljard euro kan bezuinigen als ambtenaren vanaf 2011 een kwart van hun tijd thuis gaan werken. Het is een besparing op werkplekken, reiskosten, huisvesting en parkeervoorzieningen.

Wat voor de overheid geldt, is natuurlijk ook voor bedrijven van toepassing. Zeker, lang niet alle beroepen zijn geschikt zijn om telewerkend aan de slag te gaan. En contacten op het werk hebben ook hun functie en betekenis. Niettemin kan er veel meer betaalde arbeid thuis worden verricht dan nu gebeurt. Wettelijk is al een en ander geregeld, onder meer via de Arbeidsomstandighedenwet. Ook maken de sociale partners steeds vaker afspraken in cao’s. Benodigd zijn een werknemer die ook thuis produceert wat hij op zijn werk zou leveren en een werkgever die daarop vertrouwt.

Nu de overheid nog. Bij de verbale steun gecombineerd met wat subsidie waarop proefprojecten meestal wel kunnen rekenen, kan het niet blijven. Een meer structurele aanpak is nodig en de fiscaliteit kan daarbij een rol spelen. Kortweg: de thuiswerkplek verdient ondersteuning, de leaseauto niet.