U had erbij willen zijn

Joris Luyendijk geniet. College op maat. Wat een feest! En geen ruzie.

Als geluk voor een westerling neerkomt op doen wat je wilt (en voor een oosterling op willen wat je doet), dan was uw correspondent afgelopen maandag even gelukkig. Daar zaten we, de juryleden van de e-car scriptieprijs 2010, in het Reactor instituut van de TU Delft. Even opfrissen: onze e-car scriptieprijs van 12.000 euro voor de beste scriptie hbo/wo over elektrische auto’s heeft een jury van twaalf leden, allen lezers van deze rubriek. Ieder neemt 5.000 euro mee dus we kunnen jaren vooruit. Maar hoe beoordelen we de inzendingen?

Dat dacht ook emeritus hoogleraar stralingsfysica in Delft en jurylid Ignatz de Schepper. Hij oogstte via de mail vragen bij juryleden, en zette toen met drie TU-collega’s een info-middag op. Wat een 21ste-eeuws feest: voor de komst van e-mail had dit gewoon nooit gekund. Een secretariaat had eindeloos brieven moeten rondsturen, kopiëren, verder sturen, archiveren… Nu gaat met mail, attachments en virtuele datumprikkers alles razendsnel, gratis en overzichtelijk. Yes we can! We hadden één verhindering: van het jurylid dat in Kairo woont en via de mail meedoet.

Er leefden vooral vragen over de cruciale accu. Nu is die nog duur en zwaar, met als gevolg een bereik van hooguit 200 kilometer. Verder waren juryleden benieuwd naar de gevolgen voor het elektriciteitsnetwerk, en naar de kansen voor Nederland in deze nu razendsnel opkomende markt.

Dus daar gingen we, gratis college op maat van de beste mensen in het land. Ziet u uw correspondent glunderen? Vooraf kregen we een factsheet, en direct ontstond discussie. De Schepper had het totale energieverbruik van Nederland geschat. Dus inclusief voedsel, en de benzine voor de vrachtwagen die mijn sportschoenen naar de winkel brengt, de energie nodig om de weg aan te leggen waarover die vrachtwagen rijdt. Enzovoort.

De uitkomst van De Schepper bleek ver af te liggen van de schatting van een andere spreker, en toen gebeurde iets prachtigs. Er kwam geen ruzie. Tik op internet ‘elektrische auto’ in en je belandt op fora waar hysterische ingenieurs met hun zakjapanner in de trillende knuisten hun gelijk voorrekenen; wie dat niet deelt moet een slecht mens zijn of een idioot.

Hier zaten we bij de mensen van wie die ingenieurs ooit het vak leerden, en nu ontstond geen ruzie maar belangstellende hilariteit. Interpretatieverschillen die geen aanleiding zijn tot een scheldpartij of verdachtmakingen, maar tot uitwisseling van argumenten en inzichten. Dat was dan weer heel erg níét 21ste eeuws.

Hoogleraar Fokko Mulder rekende voor dat de accu-industrie nu zo’n 10 miljard dollar per jaar beloopt. Dat kan doorgroeien tot 10.000 miljard, oftewel de grootte van de auto-industrie nu. Het kabinet heeft trouwens besloten dat wij in deze bedrijfstak niet meedoen. Trots op Nederland!

Fundamenteel inzicht: we kunnen straks waarschijnlijk in de accu van elektrische auto’s ’s nachts energie opslaan, om deze overdag terug te verkopen aan het net. Dan zou je voor lang parkeren bij een luchthaven niet langer betalen maar betaald worden. Mits je je accu beschikbaar stelt.

Nog fundamenteler: nu heeft Nederland een strategische oliereserve voor 91 dagen. Straks is alle olie op. Hoe gaan we dan een strategische elektriciteitsreserve aanhouden? Hoe slaan we die op? In accu’s van auto’s kunnen we nauwelijks iets kwijt.

Zo ging het verder lezer, en ik zou bijna zeggen, u had erbij willen zijn. Over de voorraad van het cruciale accubestanddeel lithium (heel veel, maar niet genoeg voor de wereldbevolking in 2050) en over de verwachte prestatieverbetering van die accu’s: reken op een factor 5 tot 8. Het probleem met beperkt bereik en hoge kosten gaat dus worden overwonnen. De termijn? Van dat soort voorspellingen houden professoren niet zo. De afgelopen tien jaar ging het met een factor 2, maar nu wordt er waanzinnig geïnvesteerd. Buiten Nederland dan.

Hoogleraar Paul Bauer legde uit dat een miljoen elektrische auto’s erbij leidt tot landelijk 5 procent meer energieverbruik. Geen probleem dus? Helaas. We hebben die energie best, maar niet op het juiste moment. Vergelijk het met files. Er kunnen in Nederland prima 5 procent auto’s bij. Maar die moeten dan wel alleen rijden wanneer de wegen leeg zijn, ’s nachts.

Het gaat er dus om het energieverbruik van het laden te reguleren, met slimme energiemeters. Daarin is Korea wereldleider. Trots op Nederland!

Over het verhaal van de laatste spreker mag uw correspondent niets zeggen want die bevindingen zijn gedaan in opdracht van een partij die daar nog mee naar buiten moet komen.

Wat een dag. Volgende week: wat doet de klassieke auto-industrie?

Zie ook nrc.nl/weekblad voor de weblog van Joris Luyendijk