Rwandese gezant vraagt politiek asiel in Ierland

De Rwandese ambassadeur in Nederland heeft vorige maand politiek asiel aangevraagd in Ierland. Dat hebben bronnen bevestigd tegenover nrc.next. Over het motief van Jean Pierre Bizimana bestaat nog geen zekerheid. Hij kon niet worden bereikt voor een reactie.

Begin deze maand verklaarde de Rwandese president Paul Kagame dat Bizimana zijn ontslag had aangeboden, maar Kagame ontkende dat de gezant onder druk was gezet. Bronnen beweren dat Bizimana te weinig informatie aanleverde over in Nederland woonachtige, politieke tegenstanders van Kagame. In West-Europa leven tal van Rwandezen die sinds de genocide in 1994 hun geboorteland hebben verlaten. Sommigen voeren op afstand campagne tegen Kagame en de zijnen, die na de genocide aan de macht kwamen. In augustus worden in Rwanda presidentsverkiezingen gehouden.

Bizimana werd op 17 februari in de Rwandese hoofdstad Kigali verwacht voor de jaarlijkse terugkomdagen voor Rwandese gezanten. Bizimana, ambassadeur sinds december 2006, kwam niet opdagen. In plaats daarvan dook hij op in Ierland.

De Rwandese ambassade laat in een reactie weten dat Bizimana „met verlof is”. Op de website van de ambassade werd Bizimana gisteren nog gewoon aangeduid als ambassadeur.

Bizimana heeft volgens één bron Ierland uitgekozen als toevluchtsoord omdat daar familie woont. Europese regels bepalen dat asielaanvragen in principe alleen ingediend kunnen worden in het eerste EU-land dat de aanvrager betreedt, maar uitzonderingen zijn mogelijk. Over Bizimana is nog te weinig bekend om vast te stellen of dit het geval is.

Over zijn motief om Nederland, en Rwanda, definitief achter zich te laten, bestaat ook nog geen zekerheid. Bizimana bood vorige maand per e-mail zijn ontslag aan als ambassadeur, zo heeft president Kagame verklaard tijdens een persconferentie op 3 maart in Kigali. Bizimana schreef dat zijn werk „moeilijk” werd gemaakt door de tweede ambassadesecretaris, aldus Kagame.

Volgens het Rwandese staatspersbureau noemde Kagame die beweringen ‘lachwekkend’. „Ik vind het eigenaardig dat een ambassadeur faalt [in zijn werk] vanwege een ondergeschikte.” Geruchten als zou de gezant door Kigali onder druk zijn gezet om zijn post te verlaten, deed Kagame af als „pure speculatie”.

Tegenstanders verwijten Kagame al jaren dat hij oppositie monddood maakt. Kagame wijst deze beschuldiging van de hand.